NASA’nın Perseverance keşif aracı, Jezero Krateri’nde yaptığı incelemelerde, bilim dünyasını heyecanlandıran yeni verilere ulaştı. Keşif aracının bulduğu çamurtaşı kayalarının üzerinde “leopar noktaları” ve “haşhaş tohumları”na benzeyen sıra dışı desenler belirlendi. Uzmanlara göre bu izler, antik Mars mikroplarıyla ilişkili kimyasal süreçlerin sonucu olabilir.
YAŞAM İŞARETLERİNE İPUCU
NASA, söz konusu kayaçların ajansın “potansiyel biyoişaret” olarak tanımladığı kriterleri karşıladığını açıkladı. Bu bulguların, şimdiye kadar elde edilen en güçlü yaşam kanıtları olabileceği belirtiliyor.
Imperial College London’dan Prof. Sanjeev Gupta, “Daha önce böyle bir şeye rastlamadık. Eğer bu kayaları Dünya’da görseydik, biyolojik süreçlerle açıklanabilirdi. Bu doğrudan ‘yaşam bulduk’ demek değil, ama peşinden koşmamız gereken çok güçlü bir iz” ifadelerini kullandı.
NASA’dan Dr. Nicola Fox ise bulguyu şu sözlerle tanımladı:
“Bunu, geride kalmış bir fosil gibi düşünebilirsiniz. Belki bir öğünün kalıntısı, belki de artık dışarı atılmış bir şey.”
Bilim insanları, kesin sonuca ulaşmanın tek yolunun bu örnekleri Dünya’ya getirip laboratuvarlarda incelemek olduğunu vurguluyor.
ÖRNEK DÖNÜŞ MİSYONU TEHLİKEDE
Perseverance’ın topladığı örnekler özel kapsüllerde saklanıyor. Ancak NASA’nın Avrupa Uzay Ajansı (ESA) ile yürütmeyi planladığı Mars’tan örnek dönüş misyonu bütçe krizi nedeniyle belirsizliğe girdi. ABD Başkanı Donald Trump’ın 2026 bütçesinde NASA’nın bilim fonlarında büyük kesintiler öngörülüyor. Bu durum, misyonun iptal edilme ihtimalini doğurdu. Çin’in ise 2028’de benzer bir projeyi hayata geçirme hedefi bulunuyor.
Prof. Gupta, “Gerçekten emin olabilmemiz için bu kayaları Dünya’da görmek ve incelemek zorundayız. Bu, geri getirilmesini en çok istediğimiz örneklerden biri” dedi.
3,5 MİLYAR YILLIK KAYALAR
2021’de Mars’a iniş yapan Perseverance, o günden bu yana Jezero Krateri’ni araştırıyor. Bir zamanlar göl ve nehir sistemlerine ev sahipliği yapan bu bölge, yaşam izleri arayışında en umut verici alanlardan biri kabul ediliyor. Geçen yıl kraterin içindeki “Bright Angel Formasyonu”nda bulunan kayaların yaşının 3,5 milyar yıl olduğu belirlendi. Çamurtaşı türündeki bu kayalarda, organik madde ile kil tabakalarının etkileşime girerek yeni mineraller oluşturduğu tespit edildi.
Stony Brook Üniversitesi’nden Dr. Joel Hurowitz, “Elde ettiğimiz veriler, göl tabanına çöken çamur ile organik maddelerin kimyasal reaksiyona girdiğini ve yeni minerallerin böyle oluştuğunu gösteriyor” dedi. Dünya’da benzer süreçlerin çoğunlukla mikroplar tarafından tetiklendiği biliniyor. Perseverance’ın topladığı örnekler, Dünya’ya ulaştırılabilirse modern laboratuvarlarda incelenecek ve bulguların gerçekten biyolojik kökenli olup olmadığı netleşecek. Bilim insanları, bu sonuçların insanlık tarihinin en önemli keşiflerinden biri olabileceğini belirtiyor.
