Sistem kapsamında, “Depozitosu Olan Ambalajlar” (DOA) logosu taşıyan plastik, cam ve alüminyum gibi malzemeler, depozito iade makineleri aracılığıyla geri dönüştürülüyor. Pilot uygulama kapsamında Sakarya il ve Ankara’nın Kızılcahamam ilçesi seçildi. Bugüne kadar Ankara’daki Bakanlık ana hizmet binası, Türkiye Çevre Ajansı Binası, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi ve Sakarya, Samsun, Erzurum, Konya, Gaziantep, Mersin, İzmir’de kurulan makineler sayesinde 5,8 milyon tek kullanımlık içecek ambalajı toplanarak ekonomiye kazandırıldı.
Günde ortalama 50 bin ambalajın toplandığı sistem, vatandaşlardan yoğun ilgi görüyor.
Yıllık 520 Milyon Avroluk Ekonomik Katkı Hedefleniyor
Projenin ülke geneline yayılmasıyla, geri kazanım gelirlerinden 120 milyon avro, ikincil ham madde kullanımından 250 milyon avro, yerel yönetimlerin atık bertaraf ve elektrik kullanımında 100 milyon avro, atık ithalatında ise 50 milyon avro tasarruf sağlanarak toplamda 520 milyon avro ekonomik kazanç elde edilmesi hedefleniyor.
Sistem, denizlerdeki plastik kirliliğini azaltırken, düzenli depolama sahalarındaki alan tasarrufu ile enerji verimliliğine de katkıda bulunacak. Ayrıca teknoloji transferi ve yerli üretime sağladığı destekle kayıt dışı üretimin önlenmesine de hizmet ediyor.
Dünyanın En Büyük Çevre Projesi
İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Çevre Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Erdem Görgün, depozito yönetim sistemini dünyadaki en verimli geri dönüşüm yöntemi olarak nitelendiriyor. Görgün, sistemin temiz ambalaj toplama özelliği sayesinde hem ülkemizin hem de dünyanın en büyük çevre projelerinden biri olduğunu vurguladı.
Prof. Dr. Görgün sözlerini şöyle sürdürdü:
"Yıllık 28 milyar adet ambalaj piyasaya sürülüyor. Tüm ülkeye yaygınlaştırılması planlanan bu sistem sayesinde denizlerimiz, nehirlerimiz, ormanlarımız ve kentlerimiz kirlilikten korunacak. Depolama tesislerine daha az atık ulaşacak, atıkların ekonomik ömrü uzayacak, belediyeler ise maliyetlerini düşürecek."
Orman Yangını Riski ve Sera Gazı Azalıyor
Sistem sayesinde geri dönüşen atıklar, sera gazı emisyonlarını azaltarak çevreye doğrudan katkı sağlıyor. Prof. Dr. Görgün, cam ambalajların toplanmasının orman yangınları riskini de düşürdüğünü belirterek, "En önemlisi, ülkemizde ciddi bir çevresel bilinç artışı sağlanacak. Tüm paydaşların bu sistemi desteklemesi gerekiyor." ifadelerini kullandı.
