ABD’de tüketicilerin enflasyon beklentilerinde dikkat çekici bir yükseliş yaşandı. New York Fed’in Eylül ayına ilişkin Tüketici Beklentileri Anketi, fiyat artışlarına dair endişelerin yeniden güçlendiğini ortaya koydu. Yapılan anket, yaklaşık 1.300 hanenin katılımıyla gerçekleştirildi ve tüketicilerin gelecek 12 aya ilişkin medyan enflasyon beklentisi 0,3 puan artarak yüzde 3,9’a yükseldi. Bu oran, Mayıs 2023’ten bu yana görülen en yüksek seviye olarak kayıtlara geçti.
Orta Vadeli Enflasyon Beklentilerinde Ne Gelişmeler Var?
Orta vadeli enflasyon beklentileri de yükseliş gösterdi. Tüketicilerin gelecek üç yıla ilişkin enflasyon beklentisi 0,1 puan artarak yüzde 3,3’e çıktı. Beş yıllık enflasyon beklentisi ise değişmeyerek yüzde 3 seviyesinde kaldı. Veriler, özellikle kısa vadede fiyat baskılarının ABD'li tüketicilerin gündeminde yeniden daha güçlü bir şekilde yer aldığını gösterdi.
İş Gücü Piyasasında Beklentiler Nasıl Değişti?
Ankette iş gücü piyasasına ilişkin beklentilerde kısmi bir iyileşme görüldü. İşsizlik oranının gelecek 12 ay içinde yükselmesini bekleyenlerin oranı 0,5 puan azalarak yüzde 43,9’a geriledi. Ancak bu oran, son 12 ayın yüzde 42,4'lük ortalamasının üzerinde kalmaya devam etti. Tüketicilerin önümüzdeki bir yıl içinde işini kaybetme olasılığına ilişkin ortalama beklentisi de 0,3 puan düşerek yüzde 13,5’e indi. Bu, Aralık 2024’ten bu yana görülen en düşük seviye oldu.
Tüketim ve Harcama Beklentileri Üzerine Değerlendirmeler
Hanehalklarının gelirlerine ilişkin beklentiler de iyileşme gösterdi. Gelecek yıl için medyan gelir artışı beklentisi 0,1 puan yükselerek yüzde 3,1’e çıktı. Ancak tüketim tarafında daha güçlü bir artış beklentisi dikkat çekti. Hanehalklarının gelecek 12 ayda nominal harcamalarının büyümesine ilişkin beklentisi 0,3 puan artışla yüzde 5,5’e yükseldi. Böylece harcama beklentisi, Mayıs 2023’ten bu yana en yüksek seviyeye ulaştı.
Finansal Endişeler ve Tüketici Enflasyonu Üzerine Gözlemler
Anketin en dikkat çekici sonuçlarından biri de hanehalklarının kendi finansal durumlarına ilişkin değerlendirmelerinde görüldü. Mevcut finansal durumunun bir yıl öncesine göre kötüleştiğini belirtenlerin oranı artarken, gelecek 12 ayda finansal durumunun daha da kötüleşmesini bekleyenlerin sayısında da yükseliş kaydedildi. ABD’de tüketici enflasyonu da son dönemde yeniden yüksek seyrediyor. Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), ağustosta aylık bazda yüzde 0,4, yıllık bazda ise yüzde 3,4 arttı.
Fed’in Enflasyon Mücadelesi Üzerindeki Etkiler
Tüketicilerin enflasyon beklentilerindeki yükseliş, Fed açısından da yakından izleniyor. Beklentilerin kalıcı şekilde yükselmesi, fiyatlama davranışları ve para politikasının geleceği açısından önemli bir risk oluşturuyor. Bu durum, ekonomik politikaların şekillenmesinde belirleyici bir rol oynayabilir.
