Fransa'nın batısındaki Vannes kentinde, 18. yüzyıldan kalma Hôtel Lagorce'un müzeye dönüştürülmesi amacıyla başlatılan kazılar, beklenmedik bir keşfe dönüştü. Kazılar sırasında, 1380'li yıllarda inşa edilen yaklaşık 640 yıllık Château de l'Hermine'nin büyük bölümü gün yüzüne çıkarıldı. 42 metre uzunluğundaki ortaçağ kalesinde, 5,6 metre kalınlığındaki duvarlar, hendek, su değirmeni, merdivenler ile mücevherlerden anahtarlara kadar yüzlerce eser bulundu.
Ortaçağ Kalıntılarının Keşfi Nasıldı?
2021 yılında yapılan ön araştırmalarda ortaçağ kalıntılarının varlığı doğrulandığında, kapsamlı bir arkeolojik kazı başlatıldı. Avlu ve mahzenlerde yürütülen çalışmalar, yaklaşık 2 bin 320 metrekarelik bir alanı kapsadı. Kazılar sonucunda Bretonya Dükü IV. John tarafından 1380-1385 yılları arasında yaptırılan Château de l'Hermine'nin önemli bölümü ortaya çıkarıldı. Yaklaşık 42 metre uzunluğunda ve 17 metre genişliğindeki yapının bazı duvarları 5,6 metre kalınlığa ulaşıyor. Araştırmacılar kalenin üç ya da dört katlı olduğunu değerlendiriyor.
Kalenin İç Yapısı ve Buluntular
Kazılarda kalenin farklı bölümlerini birbirine bağlayan taş merdivenler de gün yüzüne çıkarıldı. Korunmuş merdivenlerden biri kalenin içinde bulunan su değirmenine ulaşımı sağlarken, bir diğeri ise dükün resmi yaşam alanlarına açılıyordu. Merdivenin yanında pencere önüne yapılmış oturma bölümü de dikkat çekti. En dikkat çekici keşiflerden biri ise yapının içine entegre edilen su değirmeni oldu. Marle Nehri'nden gelen su, özel bir kanal aracılığıyla binanın altından geçirilerek değirmeni çalıştırıyordu. Ahşap çark günümüze ulaşmasa da mekanizmanın bulunduğu alan ve suyun hendeklere aktarıldığı sistem tespit edildi.
Hendek ve Buluntuların Önemi Nedir?
Kazılarda, kaleyi çevreleyen hendek adeta yüzyıllardır kapanmamış bir zaman kapsülü görevi gördü. Hendekten çıkan buluntular arasında madeni paralar, mücevherler, iğneler, ayakkabı tokaları, metal kaplar, anahtarlar, asma kilitler, mutfak gereçleri ve günlük yaşama ait çok sayıda eser yer aldı. Uzmanlara göre bu buluntular, kalede yaşayan insanların günlük yaşamına ilişkin önemli bilgiler sunuyor. Kazı alanındaki suya doygun toprak, normalde çürümesi beklenen organik malzemelerin korunmasını sağladı. Araştırmacılar kaseler, fıçı parçaları ve farklı ahşap objeleri de gün yüzüne çıkardı.
Ahşap Köprü ve Yapının İnşası
Hendekte yapılan incelemelerde kaleye ulaşımı sağlayan ahşap köprünün kalıntıları da tespit edildi. Taş kaplı duvarların yakınında bulunan izler, giriş çıkışların kontrollü şekilde sağlandığını ve kalenin hem konut hem de savunma amacıyla tasarlandığını gösterdi. Duvarlarda kullanılan taş blokların boyutlarının büyük ölçüde aynı olması, yapının tek büyük inşa sürecinde tamamlandığını ortaya koydu. Araştırmacılar bu durumun, dönemin seçkin mühendisleri ve zanaatkârlarının görev aldığı büyük ölçekli bir inşaat organizasyonuna işaret ettiğini belirtti.
Château de l'Hermine'nin Tarihçesi Nasıldır?
Château de l'Hermine, Bretonya Dükü IV. John tarafından 1380'li yıllarda yaptırıldı ve uzun süre bölgenin siyasi merkezlerinden biri olarak kullanıldı. Dük yönetiminin 1460 civarında Nantes'e taşınmasının ardından kale zamanla harabeye dönüştü. 1697 yılında kaleden sökülen taşlar Vannes surlarının ve liman bölgesinin onarımında kullanıldı. 1798 yılında ise kalan kalıntıların üzerine Hôtel Lagorce inşa edildi. Müzeye dönüştürme projesi öncesinde yapılan önleyici arkeolojik çalışmalar sayesinde, yüzyıllardır toprağın altında kalan Château de l'Hermine'nin önemli bölümü gün yüzüne çıkarıldı.
Kazılar, yalnızca dev surları değil; su değirmeni, hendek sistemi, merdivenler ve günlük yaşama ait yüzlerce objeyi de ortaya çıkararak Bretonya Dükleri dönemine ilişkin önemli veriler sağladı.
