Marmara Bölgesi’nin en önemli içme suyu kaynaklarından biri olan Sapanca Gölü, ciddi bir kuraklık tehdidiyle karşı karşıya kaldı. Sakarya’nın Sapanca ilçesinden adını alan ve Arifiye’den başlayarak Kocaeli’nin Kartepe ilçesine kadar uzanan gölde su seviyesi, tarihinin en düşük değerine indi.
Sapanca Gölü, tam kapasiteye ulaştığında fazla suyunu doğu ucundan Çark Deresi aracılığıyla Sakarya Nehri’ne boşaltıyor. Ancak son dönemde yaşanan yağış azlığı ve diğer etkenler nedeniyle bu denge bozuldu.
Tarihindeki En Düşük Seviyede
Sapanca Gölü’nde su seviyesi en son 2014 yılında kuraklığın etkisiyle 29,64 metreye kadar düşmüştü. Yıllar içinde etkili olan yağışlarla toparlanan göl, 2023 Aralık ayında maksimum seviye olan 32,20 metreye yaklaşmıştı.
Ancak son aylarda yeniden düşüşe geçen su kotu, geçen yılın başından itibaren sürekli geriledi. Aralık 2024’te 29,97 metre olarak ölçülen seviye, bu yılın başındaki yağışlarla nisan ayında 30,95 metreye kadar yükseldi.
Yaz Aylarında Yağış Sıfıra Yaklaştı
Özellikle haziran, temmuz ve ağustos aylarında yağışların neredeyse tamamen kesilmesiyle birlikte Sapanca Gölü’nde hızlı bir düşüş yaşandı. Gölün su kotu mayısta 30,86 metre, haziranda 30,57 metre, temmuzda 30,12 metre, ağustosta 29,66 metre, eylülde 29,30 metre, ekimde 29,04 metre ve kasımda 28,56 metre olarak kaydedildi. 15 Aralık itibarıyla ise gölün su seviyesi 28,54 metreye gerileyerek tarihinin en düşük seviyesine indi.
Kıyılar 50 Metreye Kadar Çekildi
Su seviyesindeki ciddi düşüş nedeniyle Sapanca Gölü’nün kıyı kesimlerinde yaklaşık 50 metreye varan çekilmeler yaşandı. Bu durum sonucunda kayıklar karaya oturdu, iskele bulunan birçok alan susuz kaldı.
Gölün aynı açıdan çekilen eski ve yeni fotoğrafları, yaşanan su kaybının boyutunu net şekilde ortaya koydu.
Yağışlardaki Azalma Kaynakları da Etkiledi
Kent genelinde yağış miktarının azalması, Sapanca Gölü’nü besleyen dere ve kaynakların da debisinin düşmesine neden oldu. Bu durum gölün yeterince beslenememesine yol açtı.
Şehre düşen yıllık yağış miktarı 2014’te 948,8, 2015’te 1081,5, 2016’da 1027,3, 2017’de 790,6, 2018’de 909,8, 2019’da 798,2, 2020’de 659,2, 2021’de 894,5, 2022’de 630,6, 2023’te 990,5, 2024’te 585,1 ve bu yıl 474,7 kilogram/metrekare olarak kayıtlara geçti.
Bu yıl kentte ocakta 67,3, şubatta 83,1, martta 21,2, nisanda 29,4, mayısta 26,4, haziranda 3,4, temmuzda 0, ağustosta 13,2, eylülde 58,5, ekimde 130,2 ve kasımda 58,5 kilogram/metrekare yağış düştü.
İçme Suyu İçin Tedbirler Alındı
Sakarya Valiliği İl Kuraklık Merkezi tarafından 17 Mart’ta içme suyunda sorun yaşanmaması amacıyla bir dizi karar alındı. Bu kapsamda Sakarya Büyükşehir Belediyesi Su ve Kanalizasyon İdaresi’nin (SASKİ) tasarruflu su kullanımını teşvik etmek için bilgilendirme faaliyetleri yürütmesi kararlaştırıldı.
Alınan kararlar doğrultusunda içme suyu isale hatlarında kayıp-kaçak denetimlerinin artırılması, bahçe sulaması amacıyla yeni aboneliklerin verilmemesi ve TÜPRAŞ’ın alternatif kaynaklardan su temin etmesi öngörüldü.
Ayrıca gölden içme suyunun kontrollü şekilde alınması ve alternatif içme suyu kaynağı olarak planlanan depolama tesislerinin ivedilikle yapılması kararlaştırıldı.
Şişeleme Tesislerine Can Suyu Şartı
Sapanca Gölü havzasından su tahsisi bulunan şişeleme su fabrikalarının, kaynak noktalarında yüzde 30 oranında can suyu bırakması için SASKİ ve Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı tarafından takip yapılmasına karar verildi.
Gölü besleyen kaynak ve derelerden şişeleme amaçlı mineralli ve doğal kaynak sularının, SASKİ ve Devlet Su İşleri’nin (DSİ) görüşü olmadan kullanıldığının tespiti halinde ise cezai yaptırım uygulanacağı bildirildi.
Su Tasarrufu Seferberliği Başlatıldı
SASKİ tarafından 2023’ten bu yana yaşanan ve kentin yaklaşık bir yıllık su tüketimine eşdeğer kayıp nedeniyle su tasarrufu ve bilinçli tüketim seferberliği başlatıldı. Bu kapsamda endüstri alanında su kesintileri yapılması, park ve bahçe sulamalarının durdurulması, tarımsal faaliyetlerde içme suyu kullanımının önlenmesi için denetimlerin artırılması, turistik tesislerde bulunan süs ve yüzme havuzlarına su verilmemesi ve yüksek tüketim yapan konut ile ticari aboneliklerin takibe alınması kararlaştırıldı.
Kaynak: AA
