Uluslararası Para Fonu (IMF) Sözcüsü Julie Kozack, Orta Doğu'daki gerilimin küresel ekonomiye olan etkilerinin, çatışmanın süresi ve şiddetine bağlı olarak değişeceğini belirtti. Petrol fiyatlarındaki artışın uzun sürmesi halinde, küresel manşet enflasyonunun yükselebileceği ve üretimin azalabileceği ifade edildi.
Kozack, düzenlediği basın toplantısında, küresel ekonomideki gelişmelere dair önemli değerlendirmelerde bulundu. Orta Doğu'daki çatışmanın ekonomik etkilerine yönelik soruları yanıtlayan Kozack, Hürmüz Boğazı'nın kapanmasının dünya petrolü ve deniz yoluyla taşınan sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) arzının yaklaşık yüzde 20'sine erişimi kestiğini vurguladı.
Petrol Fiyatlarındaki Artışın Ekonomik Sonuçları Neler Olabilir?
Kozack, Körfez bölgesi ve İran'daki enerji altyapısının zarar gördüğünü belirterek, bu durumun petrol ve doğal gaz üretimini olumsuz etkilediğini ifade etti. Bu aksaklıkların küresel ekonomi, bölgesel ekonomiler ve ülke ekonomileri üzerindeki etkilerini değerlendirirken, üç ana kanal üzerinde durduklarını kaydetti. Bu kanallar arasında emtia fiyatları, enflasyon ve finansal koşullar yer alıyor.
Hürmüz Boğazı'nın ne kadar süre kapalı kalacağı ve bölgedeki hidrokarbon üretim tesislerindeki hasarın boyutu, emtia fiyatları üzerindeki etkinin belirleyici unsurları arasında yer alıyor. Petrol ve doğal gaz fiyatlarının son bir ayda yüzde 50'den fazla artması, gübre sevkiyatlarını da aksatmış ve bu durum gıda fiyatlarında artış riskini artırmıştır.
Enflasyon ve Beklentiler Üzerindeki Etkiler Neler Olacak?
Kozack, enerji fiyatlarının uzun süre yüksek kalmasının manşet enflasyonu yukarı çekeceğini, bunun daha geniş kapsamlı enflasyon üzerinde ikinci tur etkiler yaratabileceğini belirtti. Bu durumun enflasyon beklentileri üzerinde etkileri olabileceğini vurgulayan Kozack, IMF ve merkez bankalarının bu konuyu dikkatle izlemesi gerektiğini ifade etti.
Tarihsel verilere dayanarak, petrol fiyatındaki her yüzde 10'luk artışın, küresel manşet enflasyonda 40 baz puanlık bir artışa ve küresel üretimde yüzde 0,1 ile yüzde 0,2 arasında bir düşüşe yol açabileceğini belirtti. Ayrıca, küresel piyasalarda hisse senedi fiyatlarının düştüğünü ve birçok ülkede tahvil getirilerinin yükseldiğini de sözlerine ekledi.
Körfez Ekonomilerinin Geleceği Hakkında Ne Söyleniyor?
Kozack, Orta Doğu'daki çatışmanın bölgesel etkilerine de değinerek, Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerinin ekonomilerinin büyümesinin zayıflamasının beklendiğini ifade etti. Bazı ülkelerin, ihracatın ne kadar hızlı bir şekilde yeniden başlayabileceğine bağlı olarak, yüksek enerji fiyatlarının üretimdeki düşüşü kısmen veya tamamen telafi edebileceğini belirtti.
Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerinin çoğunun önemli politika tamponlarına sahip olduğunu ve son yıllarda ekonomik çeşitliliği teşvik etmek için reformlar yaptıklarını hatırlatan Kozack, bu tür önlemlerin bu ülkelerin dayanıklılığını artırdığını kaydetti. Avrupa'da ise temel etki kanalının enerji fiyatları olduğu ve bölgenin enerji ithalatına bağımlı olması nedeniyle bu alandaki gelişmelerin önemli olacağı vurgulandı.
IMF'nin nisan ayında yayımlayacağı Dünya Ekonomik Görünüm raporunda, hem ülke bazında hem de küresel ve bölgesel ekonomiler açısından kapsamlı bir güncelleme sunulması planlanıyor. Kozack, bu güncellemelerin büyük ölçüde çatışmanın süresi ve şiddetine bağlı olacağını belirtti.
Gelişmeleri yakından izlediklerini söyleyen Kozack, üye ülkelerle aktif iletişim halinde olduklarını ve şu ana kadar acil finansman için resmi bir talep almadıklarını ifade etti. Ancak, durum geliştikçe ülkelerin finansman ihtiyaçlarını ve politika seçeneklerini yeniden değerlendireceklerini ve destek sağlamaya hazır olduklarını belirtti.
