Halk arasında “Drakula böceği” olarak bilinen Turunçgil Uzun Antenli Teke Böceği, Karadeniz bölgesinde yayılmaya devam ediyor. Uzmanlar, bu zararlının fındık bahçeleri için ciddi risk oluşturduğunu belirtiyor.
Karadeniz’in en önemli geçim kaynaklarından biri olan fındık için yeni bir tehdit gündeme geldi. Drakula böceği, Trabzon’un ardından Rize’de de görülmeye başlandı. Bu durum, bölgede karantina ve mücadele çalışmalarının hızlandırılmasına neden oldu.
Drakula Böceği Nerelerde Görüldü?
Uzak Doğu kökenli olan Turunçgil Teke Böceği’nin Türkiye’de ilk kez 2014 yılında İstanbul Şile’de tespit edildiği ifade ediliyor. KTÜ Orman Fakültesi Araştırma Görevlisi İsmet Harman’ın verdiği bilgilere göre, bu zararlı tür İstanbul, Antalya, Sakarya, Bartın, Diyarbakır, Trabzon ve son olarak Rize’de görüldü.
Trabzon’da ilk tespit 2016 yılında Esiroğlu’ndaki Atasu fidan depolama alanında yapıldı. Ardından çevredeki fındık bahçelerinde de bu böceğe rastlandığı bildirildi. Bu durum, bölgedeki fındık üreticileri için endişe verici bir gelişme olarak değerlendiriliyor.
Böceğin Tehditleri ve Zararları Neler?
Uzmanlara göre, Drakula böceğinin en büyük tehlikesi, ağacın iç dokularında açtığı galerilerden kaynaklanıyor. Yumurtalarını köke yakın gövde bölgesine bırakan böceğin larvaları, ağacın kambiyum, öz odun ve diri odun bölümlerinde derin galeriler açarak su ve besin iletimini engelliyor. Bu durum, önce dalların, ardından tüm ağacın kurumasına neden olabiliyor.
İsmet Harman, tek bir larvanın bile fındığın bir dalını öldürebilecek kadar tehlikeli olduğunu vurguladı. Ayrıca, Turunçgil Teke Böceği yalnızca fındık için tehdit oluşturmuyor; Avrupa’da ve Türkiye’de 87 cinse ait 180’den fazla bitki türünde zarar oluşturabiliyor. Akçaağaç, kavak, at kestanesi, çınar, kiraz ve çeşitli süs bitkileri de zararlının etkilediği türler arasında yer alıyor.
Fındık Üreticileri Ne Yapmalı?
Uzmanlar, fındık üreticilerinin bahçelerini sık sık kontrol etmelerini öneriyor. Ağaç gövdelerinde yuvarlak çıkış delikleri, dip kısımlarında talaş birikintileri ve nedeni bilinmeyen kurumalar görüldüğünde, vakit kaybetmeden il veya ilçe tarım müdürlüklerine bildirim yapılması gerektiği belirtiliyor.
Böceğin ergin hali yaklaşık 1,5 ile 4 santimetre arasında değişiyor ve parlak siyah renkte, üzerinde beyaz lekeler bulunan uzun antenlere sahip. Bu özellikleri ile dikkat çekiyor.
Zararlı ile Mücadelede Hangi Yöntemler Kullanılmalı?
İsmet Harman, zararlıyla mücadelede en etkili yöntemin eradikasyon olduğunu ifade etti. Böceğin tespit edildiği ağacın köküyle birlikte tamamen sökülmesi, parçalanması ve bulunduğu alanda imha edilmesi gerektiği vurgulandı. Enfekte odunların başka bölgelere taşınmasının büyük risk oluşturduğuna dikkat çekildi.
Uzmanlar, özellikle böceğin görüldüğü bölgelerden başka alanlara fidan taşınmaması gerektiğini belirtiyor. Zararlının yeni bölgelere yayılmasının önlenmesi için üreticilerin ve vatandaşların fidan hareketleri konusunda hassas davranmaları önem taşıyor. Karadeniz’de fındık üretiminin yoğun olduğu Trabzon, Rize, Giresun ve Ordu gibi illerde erken tespit ve hızlı müdahalenin büyük önemi bulunuyor.
