Türkiye Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Derneğinde patlak veren yönetim krizi, mahkeme salonlarına kadar uzandı. Dernek başkanı hakkında yürütülen soruşturma sürecinde yaşanan yetki tartışmaları ve sonrasında alınan uzaklaştırma kararları, kıdemli üyeler ile yönetim arasında anlaşmazlıkları gün yüzüne çıkardı.
Yaşanan gelişmelerin ardından atılan hukuki adımlar, bilirkişi incelemelerine ve yeni mahkeme dosyalarına zemin hazırladı.
Remzi Sanver'in Tutukluluğu Sonrası Genel Kurul Talebi
Dernek Başkanı ve İstanbul Bilgi Üniversitesi eski rektörü Remzi Sanver, Can Holding hesaplarında tespit edilen 88 milyar liralık şüpheli mali hareketlilik soruşturması çerçevesinde Ekim 2025 tarihinde tutuklandı. Suçlamaları reddeden Sanver, üniversiteyi yönetme yetkisinin bulunmadığını ve holdingle herhangi bir ticari bağı olmadığını savundu.
Sanver'in cezaevinde bulunduğu dönemde dernek yönetiminde bir boşluk oluştuğunu savunan 42 yıllık kıdemli üye Ali Rıza Aral, olağanüstü genel kurul toplanması talebiyle İstanbul 12. Sulh Hukuk Mahkemesine başvurdu. Hukuki süreç devam ederken Remzi Sanver, Haziran 2026 tarihinde tahliye edildi.
42 Yıllık Üye Loca Faaliyetlerinden Men Edildi
Dernekte Yüksek Haysiyet Kurulu üyeliği dahil çeşitli kademelerde görev yapan Ali Rıza Aral, Büyük Görevliler Kurulunun 18 Temmuz 2026 tarihli kararı doğrultusunda İstanbul Vadisi Haysiyet Kuruluna sevk edildi. Dernek Büyük Sekreteri Umur Çolgar imzasıyla iletilen yazıda, Aral'ın soruşturma tamamlanıncaya kadar loca çalışmalarına katılması ve lokallere girmesi yasaklandı.
Alınan kararın tamamen haksız olduğunu savunan Aral, İstanbul 47. Asliye Hukuk Mahkemesinde yeni bir dava açtı. Dava dilekçesinde, olağanüstü genel kurul çağrısı yapılmasına yönelik hukuki girişimleri nedeniyle kendisine husumetle yaklaşıldığı ve savunma hakkı tanınmadan yaptırım uygulandığı öne sürüldü.
Bilirkişi Heyeti Görevlendirildi
Mahkeme, tensip tutanağı aracılığıyla taraflardan dernek tüzüğü, ilgili yazışmalar ve soruşturma dosyası örneklerinin ivedilikle sunulmasını talep etti. Ali Rıza Aral'ın ihtiyatı tedbir talebinin değerlendirilmesi amacıyla 3 kişilik bilirkişi heyeti görevlendirilirken, davanın ilk duruşmasının 6 Ocak 2027 tarihinde yapılması kararlaştırıldı.
Mason Localarında Geçmişteki Anlaşmazlıklar ve Tarihçe
Türkiye'deki mason localarında geçmiş yıllarda da benzer yönetim anlaşmazlıkları yaşanmıştı. Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locasında 2003-2005 yılları arasında büyük üstatlık yapan Kaya Paşakay'ın görev dönemi, Aralık 2005'te Prof. Dr. Mustafa Asım Akin'in bu göreve seçilmesiyle sona ermişti. Akin'in talimatıyla başlatılan incelemeler neticesinde bütçe aşımı ve usulsüzlük yapıldığı öne sürülmüş, eski Büyük Üstat Kaya Paşakay, Genel Sekreter Koray Darga ve Genel Sayman Prof. Dr. Ali Sait Sevgener, Mart 2006'da masonik ilkelere aykırı davranış gerekçesiyle locadan ihraç edilmişti.
Kökleri Ortaçağ İngiltere'sindeki taş ustaları loncalarına dayanan masonluğun kurumsal başlangıcı 1717 yılı olarak kabul edilirken, yapı Osmanlı topraklarına 18. yüzyılda girmişti. 1966 yılında yaşanan ayrılığın ardından Türkiye'deki faaliyetler, Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası ile Özgür Masonlar Büyük Locası adı altında iki ayrı yapı üzerinden sürdürülmeye başlandı.
(Kaynak ve Görsel: A Haber)
