Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Türkiye ile ilişkilerin normalleşmesi sürecinde sembolik açıklamaların ötesine geçilmesi gerektiğini belirterek, daha geniş ve somut adımların atılmasının zamanının geldiğini söyledi. Paşinyan, uzun süredir müzakere edilen başlıkların artık uygulamaya geçirilmesini umut ettiğini ifade etti.
'Sembolizmin Ötesine Geçme Zamanı’
Devlet haber ajansı Armenpress’in aktardığına göre Paşinyan, düzenlediği basın toplantısında Türkiye ile yürütülen diyaloga ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Paşinyan, ikili temaslar çerçevesinde hem sembolik hem de pratik karşılığı olan adımların hayata geçirilmesi gerektiğini vurgulayarak, bu yönde ilerleme beklediğini dile getirdi.
Açıklamalar, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ay başında yaptığı ve Türkiye’nin Ermenistan ile normalleşme kapsamında 2026’nın başlarından itibaren “bazı sembolik adımlar” atmayı planladığına ilişkin sözlerinin hatırlatılması üzerine geldi. Paşinyan, bu ifadeler karşısında, normalleşmenin artık sembolizmin ötesine taşınması gerektiğini yineledi.
Ankara-Erivan Hattında Normalleşme Mesajları
Cumhurbaşkanı Erdoğan, 16 Aralık’ta yaptığı değerlendirmede, Azerbaycan ile Ermenistan arasında bir barış anlaşmasının her zamankinden daha yakın olduğunu belirtmiş, Türkiye’nin Bakü ile eş güdüm içinde Erivan’la normalleşme sürecini ilerlettiğini söylemişti. Erdoğan ve Paşinyan, 20 Haziran 2025’te İstanbul’daki Dolmabahçe Cumhurbaşkanlığı Sarayı’nda bir araya gelmişti.
Türkiye ile Ermenistan arasında halen resmi diplomatik ilişkiler bulunmuyor. Ankara, Azerbaycan’a destek amacıyla 1993 yılında Ermenistan ile olan sınırını kapatmıştı. 2020 sonbaharında yaşanan ve 44 gün süren savaşın ardından Azerbaycan’ın Karabağ’ın büyük bölümünde kontrolü yeniden sağlaması, bölgesel normalleşme çabalarına ivme kazandırmıştı.
Bölgesel Barış Süreci ve Ulaşım Koridoru
Paşinyan, basın toplantısında bölgesel bağlantılar konusuna da değindi. Kamuoyunda “Zengezur Koridoru” olarak bilinen ve Ermenistan ile Azerbaycan arasında ulaşımı öngören güzergâha atıfta bulunan Paşinyan, Ermenistan ile ABD’nin projenin stratejik çerçevesini belirleyen bir belge hazırladığını açıkladı. Çalışmaların 2026’nın ikinci yarısında sahada başlamasının beklendiğini, ilk adımın ise demiryolu inşaatı olabileceğini ifade etti.
Sınır ve gümrük geçişlerinde modern teknolojik ekipmanların ve altyapının devreye alınması için çalışmalar yürütüldüğünü belirten Paşinyan, bu sistemlerin Ermenistan’ın Azerbaycan, Gürcistan, İran ve Türkiye sınırlarında kullanılmasının planlandığını kaydetti.
Azerbaycan ile Ticaret ve Normalleşme Adımları
Paşinyan, Ermenistan ile Azerbaycan arasındaki barış sürecine ilişkin olarak, Bakü’nün Ermenistan’a yönelik mal geçişi kısıtlamalarını kaldırma kararını memnuniyetle karşıladıklarını söyledi. Bu tür adımlara Erivan’ın da olumlu karşılık vermesinin doğal olduğunu belirten Paşinyan, ikili ticaretin geliştirilmesi ve Ermeni ihracatının mümkün kılınması yönünde ilerleme beklediklerini dile getirdi.
Ağustos ayında Washington’da düzenlenen üçlü zirvede Ermenistan ve Azerbaycan, ABD Başkanı Donald Trump’ın da katılımıyla, düşmanlıkların sona erdirilmesi, ulaşım hatlarının yeniden açılması ve ilişkilerin normalleştirilmesini öngören bir bildiriye imza atmıştı. Söz konusu belge, on yıllardır süren ihtilafın ardından kalıcı barışa yönelik beklentileri artırmıştı.
