Türkiye'de çalışma hayatını yakından ilgilendiren önemli bir haber geldi. Hükümet, mevcut asgari ücret sistemini değiştirebilecek yeni bir model üzerinde değerlendirmeler yapıyor. "Sektörel ve bölgesel asgari ücret" adı verilen bu sistemde, iller arasındaki yaşam pahalılığı farkları ve sektörlerin maliyet durumları dikkate alınacak. Yürütülen bu çalışma ile hem çalışanların geçim şartlarının iyileştirilmesi hem de üretimin ve istihdamın artırılması hedefleniyor.
sektörler için özel adımlar atılabilecek
Gündemdeki yeni modelle birlikte, özellikle iş gücü maliyetlerinin çok yüksek olduğu sektörler için özel adımlar atılabilecek. Aynı zamanda yaşam maliyetlerinin şehirden şehire değiştiği bölgeler için de farklı ücret seçenekleri masaya yatırılıyor. Yetkililer, bu konuda henüz kesinleşmiş bir karar olmadığını belirtiyor. Ancak yapılacak her türlü düzenlemede işçi ve işveren temsilcilerinin görüşlerinin alınacağı vurgulanıyor. Amaç, çalışanların hak kaybı yaşamadığı, işverenlerin ise üretimi sürdürebildiği dengeli bir düzen kurmak.
dünyadan örnekler
Türkiye'nin ekonomik yapısına en uygun sistemi bulmak için dünya genelindeki uygulamalar da incelemeye alındı. Birçok Avrupa ülkesinde ve kıtalar arası devletlerde bu sistem yıllardır uygulanıyor. Örneğin Almanya'da ülke genelinde tek bir temel asgari ücret bulunsa da bazı sektörlerde anlaşmalarla daha yüksek ücretler veriliyor. İtalya ve Avusturya'da ise tek bir ulusal asgari ücret bulunmuyor; ücretler tamamen sektörlerin yaptığı anlaşmalarla belirleniyor. Belçika'da da temel bir ücretin yanında sektörlere göre daha yüksek maaşlar uygulanabiliyor.
Amerika ve Asya kıtasındaki ülkelerde de bölgesel ücret sistemi oldukça yaygın. Amerika Birleşik Devletleri'nde ana bir asgari ücret olsa da eyaletler ve şehirler kendilerine göre daha yüksek ücretler koyabiliyor. Kanada'da maaşlar tamamen eyaletlere göre değişiyor. Meksika'da sınır bölgelerinde daha yüksek asgari ücret ödeniyor. Japonya'da 47 farklı bölgenin her birinde ayrı asgari ücret uygulanıyor; Tokyo en yüksek, kırsal kesimler ise daha düşük maaş alıyor. Çin ve Hindistan'da da eyaletler ve sektörler kendi ekonomik durumlarına göre farklı ücretler belirliyor.
ekonomi yönetimi son kararı verecek
Türkiye'deki bu hazırlık süreci tamamlandıktan sonra nihai değerlendirme yapılacak. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile ekonomi yönetimi son kararı verecek. Düzenleme kabul edilirse; yeni sistemin nasıl uygulanacağı, denetimlerin nasıl yapılacağı ve geçiş sürecinin nasıl olacağı ayrıntılı olarak açıklanacak. Yürütülen tüm bu çalışmaların ana hedefi, Türkiye'de üretim, istihdam ve çalışanların refahı arasında kalıcı ve dengeli bir sistem kurmak.
Kaynak: Sabah
