Sosyal Medyada Yeni Dönem Başlıyor
Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından hazırlanan yönetmelikle, sosyal ağ platformları için kapsamlı bir düzenleme hayata geçiriliyor. Çocukların dijital dünyada daha güvende olmasını hedefleyen yeni kurallar, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunulmasını yasaklıyor. 15 yaşını doldurmuş ancak reşit olmayan çocuklar için ise özel güvenlik ve gizlilik kurallarının uygulandığı hesap modelleri devreye girecek. Düzenlemeye uymayan platformları ise ciddi yaptırım süreçleri bekliyor.
Sosyal Ağlarda Yaş Doğrulama Zorunluluğu
Yönetmelik uyarınca sosyal ağ sağlayıcıları, kullanıcıların yaşını doğrulamakla yükümlü kılındı. Yaş doğrulaması, e-Devlet Kapısı üzerinden oluşturulacak teknik belirteç aracılığıyla gerçekleştirilecek. Sistem, kullanıcının kimlik bilgilerini değil, sadece 15 ve 18 yaş eşiklerini karşılayıp karşılamadığını platforma bildirecek. Bu veriler başka amaçla kullanılamayacak. 15 yaş altı olduğu tespit edilenlerin hesap açma talepleri reddedilecek, makul şüphe durumunda ise mevcut hesaplar askıya alınarak yeniden doğrulama talep edilecek.
Çocuk Hesaplarında Gizlilik Kalkanı
15 yaşını doldurmuş çocukların hesapları, 'varsayılan' olarak yüksek düzeyde gizlilikle korunacak. Bu hesaplar tamamen gizli olacak ve kamuya açık hale getirilemeyecek. Takipçi listeleri gizlenecek, mesajlaşmalar sadece takip edilen hesaplarla sınırlandırılacak. Ayrıca çocukların paylaşımlarının ekran görüntüsünün alınmasını önleyici teknik tedbirler uygulanacak ve bu hesaplarda canlı yayın özelliği yer almayacak.
Sonsuz Kaydırma ve Reklamlara Sınırlandırma
Çocukların platformlarda geçirdiği süreyi artırmaya yönelik 'sonsuz kaydırma' gibi tasarım modelleri yasaklanıyor. Çocuklara ait kişisel veriler profilleme veya kişiselleştirilmiş ticari reklam faaliyetlerinde kullanılamayacak. Platformlar, çocukların psikolojik gelişimine zarar verebilecek içeriklere karşı filtreleme ve öneri sistemleri kurmakla yükümlü olacak.
Ebeveynlere Denetim Yetkisi
Yeni düzenleme ile anne, baba veya yasal vasilere kapsamlı kontrol yetkileri veriliyor. Ebeveynler, çocuklarının hesap özelliklerini yönetebilecek, ekran süresini sınırlandırabilecek ve konum paylaşımı gibi ayarları kontrol edebilecekler. Bu denetim araçlarının Türkçe olması ve farklı işletim sistemlerinde sorunsuz çalışması zorunlu kılındı.
Mevcut Hesaplar İçin 31 Mart 2027 Sınırı
Yönetmelik, sadece yeni açılacak hesapları değil, mevcut kullanıcıları da kapsıyor. Sosyal ağ sağlayıcıları, mevcut hesaplarda 31 Mart 2027 tarihine kadar en az bir kez yaş doğrulaması yapmak zorunda. Bu tarihe kadar doğrulanmayan veya 15 yaş altı olduğu belirlenen hesaplar kapatılacak ve verileri silinecek.
Platformlara Yaptırım Uyarısı
Yükümlülüklerini yerine getirmeyen platformlara yönelik yaptırım süreci işletilecek. İhlalin niteliğine göre platformlara süre tanınacak; kararların uygulanmasında ihlalin ağırlığı ve etkilenen çocuk sayısı baz alınacak. Tüm bu süreçlere karşı, insan incelemesine tabi olacak ücretsiz ve Türkçe bir itiraz mekanizması kurulması şart koşuldu. Yönetmelik, 1 Kasım 2026 tarihinde yürürlüğe girecek.
(Kaynak: A Haber)
