Taliban yönetiminin Afganistan’da yayımladığı yeni boşanma kararnamesi, çocuk yaşta evlilikleri fiilen kabul ettiği ve kadınların boşanma sürecini daha da zorlaştırdığı gerekçesiyle uluslararası kamuoyunda tepki topladı.
kız çocuklarının boşanma koşulları düzenleniyor
Birleşmiş Milletler ile insan hakları kuruluşları, Taliban yönetiminin yürürlüğe koyduğu düzenlemenin çocuk yaşta evlilikleri dolaylı olarak meşrulaştırdığı ve kadın haklarında yeni hak kayıplarına yol açtığı uyarısında bulundu. 2021 yılında Afganistan’da yeniden yönetimi ele geçiren Taliban ise yöneltilen eleştirileri reddederek, kadınları zorla evliliklerden koruduklarını savundu.
Tepki çeken kararname kapsamında, ergenlik çağına ulaşmadan evlendirilen kız çocuklarının boşanma koşulları düzenleniyor. Düzenlemede yer alan maddede, “Küçük yaştaki kız çocuğu ergenliğe ulaştığında evliliği sona erdirme hakkına sahiptir” ifadesi kullanıldı. Uzmanlar ise bu hükmün, çocuk yaşta evlilikleri dolaylı biçimde tanıdığı görüşünü dile getiriyor.
Human Rights Watch Afganistan araştırmacısı Fereshta Abbasi, önceki Afgan yönetimleri döneminde de çocuk yaşta evliliklerin sınırlı ölçüde yasal olduğunu ancak bunun 15-16 yaş aralığı ve ebeveyn onayıyla sınırlandırıldığını belirtti.
'çocukların sessizliğini rıza olarak kabul ediyor'
UNICEF verilerine göre, Taliban’ın 2021 yılında yeniden iktidara gelmesinden önce Afganistan’daki her üç kız çocuğundan biri 18 yaşına gelmeden evlendiriliyordu. İnsan hakları örgütleri ise ekonomik kriz, kadınların yargıya erişimde yaşadığı zorluklar ve kız çocuklarının ortaöğretim ile üniversite eğitiminden uzaklaştırılması nedeniyle bu oranın son yıllarda daha da yükseldiğini ifade ediyor.
Kararnamede ayrıca, ergenlik çağına ulaşan bir kız çocuğunun evliliğe itiraz etmemesi durumunda bunun “rıza” olarak değerlendirileceği belirtildi. Yetişkin kadınlar ve erkekler için ise sözlü onay şartı aranıyor. BM Afganistan Misyonu tarafından yapılan açıklamada ise, “Kararname, çocuk yaşta evliliklere izin verildiğini ima ediyor. Ayrıca kız çocuklarının sessizliğini rıza olarak kabul ediyor” ifadelerine yer verildi.
Kaynak: NTV
