Türk sinemasının unutulmaz isimlerinden Tarık Akan, vefatının dokuzuncu yıldönümünde anılıyor. Hem "jön" hem de karakter oyuncusu kimliklerini başarıyla harmanlayan sanatçı, 7 kez Altın Portakal'da “En İyi Erkek Oyuncu” ödülüne layık görülerek rekora imza atmıştı.
tarık akan'ın eğitim hayatı
Asıl adı Tahsin Tarık Üregül olan sanatçı, 13 Aralık 1949'da subay bir babanın oğlu olarak dünyaya geldi. Babasının mesleği nedeniyle çeşitli şehirlerde eğitim gören Akan, lise eğitimini İstanbul Bakırköy’de tamamladı. Yıldız Teknik Üniversitesi Makine Mühendisliği bölümünden mezun olan sanatçı, mühendisliğin kendisi için uygun olmadığını düşünerek İstanbul Üniversitesi Gazetecilik Enstitüsü’ne kaydoldu. Bu süreçte geçimini sağlamak için çeşitli işlerde, özellikle işportacılıkta çalıştı.
Sinemaya Adım ve İlk Başarılar
Tarık Akan’ın sinema dünyasına giriş yolu, 1970 yılında "Ses" dergisinin artist yarışmasında birinci olmasıyla açıldı. 1971’de Mehmet Dinler’in yönettiği "Solan Bir Yaprak Gibi" filmiyle beyaz perdeye adım atan sanatçı, bu filmle sahne adını "Tarık Akan" olarak benimsedi. Uzun boyu, yeşil gözleri ve sempatik tavırları sayesinde kısa sürede geniş bir izleyici kitlesine ulaştı. 1970’li yılların ilk yarısında "Ah Nerede", "Mavi Boncuk" ve "Sev Kardeşim" gibi romantik komedi türündeki yapımlarda rol aldı.
Toplumsal Filmler kariyerinde dönüm noktası oldu
1975 yılında Ertem Eğilmez’in yönettiği "Hababam Sınıfı" filminde canlandırdığı "Damat Ferit" karakteriyle geniş kitlelerce tanındı ve bu rolle özdeşleşti. 1970’lerin sonlarına doğru sinemasal tercihlerinde önemli bir değişim yaşayan Akan, romantik komedilerden uzaklaşarak toplumsal ve politik temalı filmlerde rol almaya başladı. Bu dönemde Cüneyt Arkın ile başrolü paylaştığı "Maden" ve Zeki Ökten’in yönettiği "Sürü" gibi filmlerle dikkat çekti.
Sanatçının uluslararası alandaki en önemli başarısı ise, Yılmaz Güney’in senaryosunu yazdığı ve 1982’de Cannes Film Festivali’nde Altın Palmiye ödülü alan "Yol" filmi oldu.
tarık akan neden hapis cezası aldı?
12 Eylül 1980 askeri darbesinin ardından 1981’de Almanya’da yaptığı bir konuşma nedeniyle Türkiye’ye döndüğünde tutuklanan Tarık Akan, 12 yıl hapis cezası istemiyle yargılandı. Yaklaşık 2,5 ay hücre hapsinde kaldıktan sonra beraat etti. Bu döneme ve yaşadıklarına dair anılarını, 2002 yılında yayımlanan "Anne Kafamda Bit Var" adlı kitabında paylaştı.
Sanatsal Başarılar ve Sosyal Sorumluluk
Tarık Akan, sinema kariyeri boyunca 7 kez Antalya Altın Portakal Film Festivali'nde "En İyi Erkek Oyuncu" ödülüne layık görülerek bu alanda rekor kırdı. "Suçlu", "Maden", "Pehlivan" ve "Karartma Geceleri" gibi filmlerle gösterdiği performanslar takdir topladı. 1996’da ise Altın Portakal Yaşam Boyu Onur Ödülü'nü aldı. Oyunculuğun yanı sıra eğitim alanındaki çalışmalarıyla da dikkat çekti; Taş Mektep’in kurucu ortakları arasında yer aldı ve Aziz Nesin’in vefatı sonrasında Nesin Vakfı’nın yönetimini üstlendi.
tarık akan ne zaman veaft etti?
Akciğer kanseri tedavisi gören Tarık Akan, 16 Eylül 2016’da 66 yaşında hayatını kaybetti. Türk sinemasına yaklaşık 120 filmle unutulmaz eserler bırakan usta oyuncu, sanat dünyasında saygın bir yere sahip olmaya devam ediyor.
