Avrupa Parlamentosu ve Konseyi’nin Avrupa İş İstatistikleri’ne ilişkin 2019/2152 sayılı yönetmeliğinde yapılan düzenlemeler doğrultusunda yürütülen uyumlaştırma çalışmaları kapsamında, Yıllık Sanayi ve Hizmet İstatistikleri revize edildi. Bu revizyona bağlı olarak Girişimcilik ve İş Demografisi göstergelerinde de güncellemeye gidildi.
Girişimlerin Doğum Oranı Yüzde 15,8 Oldu
2024 yılında girişimlerin doğum oranı yüzde 15,8 olarak gerçekleşti. Aynı yıl doğan girişimlerin istihdam yaratma payı yüzde 4,9 oldu. 2023 yılında ise girişimlerin doğum oranı yüzde 15,5, istihdamdaki payı ise yüzde 4,9 olarak kaydedildi.
2024 yılında doğan girişimler sektör bazında incelendiğinde, en yüksek pay yüzde 32,1 ile toptan ve perakende ticaret; motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin onarımı sektöründe görüldü. Bu sektörü yüzde 16,8 ile ulaştırma ve depolama, yüzde 10,1 ile inşaat sektörü izledi.
Doğan Girişimlerde İstanbul İlk Sırada
İllere göre 2024 yılında doğan girişimlerin dağılımında, yüzde 25,8 ile İstanbul en yüksek paya sahip il oldu. İstanbul’u yüzde 7,5 ile Ankara, yüzde 6,5 ile İzmir takip etti.
Girişimlerin ölüm oranı 2022 yılında yüzde 12,9 olarak hesaplandı. Aynı yıl ölen girişimlerin istihdamdaki payı yüzde 4,2 oldu. 2021 yılında girişimlerin ölüm oranı yüzde 11,9, istihdamdaki payı ise yüzde 4,1 olarak gerçekleşmişti.
Ölen Girişimlerde Ticaret Sektörü Öne Çıktı
2022 yılında kapanan girişimler incelendiğinde, en yüksek pay yüzde 35,0 ile toptan ve perakende ticaret; motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin onarımı sektöründe görüldü. Bu sektörü yüzde 16,3 ile ulaştırma ve depolama, yüzde 10,6 ile konaklama ve yiyecek hizmeti faaliyetleri sektörleri izledi.
İllere göre 2022 yılında ölen girişimlerin dağılımında, yüzde 25,7 ile İstanbul ilk sırada yer aldı. İstanbul’u yüzde 7,0 ile Ankara ve yüzde 6,0 ile İzmir takip etti.
Girişimlerden 2023 yılında doğanların yüzde 78,3’ü 2024 yılında hayatta kaldı. Girişimlerin 2022 yılına ait bir yıllık hayatta kalma oranı yüzde 75,2 olurken, iki yıllık hayatta kalma oranı yüzde 58,6 olarak kaydedildi.
Hızlı Büyüyen Girişim Oranı 2024’te Yüzde 14,4 Oldu
2024 yılında hızlı büyüyen girişimlerin oranı yüzde 14,4 olarak hesaplandı. Aynı yıl ceylan girişimlerin oranı ise yüzde 2,4 oldu.
2024 yılında hızlı büyüyen girişimlerin yüzde 23,5’i imalat sektöründe faaliyet gösterdi. Bunu yüzde 20,5 ile toptan ve perakende ticaret; motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin onarımı, yüzde 15,2 ile inşaat sektörü izledi.
Ceylan girişimlerin yüzde 27,0’ı imalat sektöründe yer alırken, yüzde 15,2’si toptan ve perakende ticaret; motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin onarımı, yüzde 12,4’ü ise inşaat sektöründe faaliyet gösterdi.
İmalat sanayinde 2024 yılında doğan girişimlerin yüzde 57,8’i düşük teknoloji düzeyine sahip ürünler üretti. Aynı dönemde girişimlerin yüzde 29,6’sı orta düşük, yüzde 11,7’si orta yüksek ve yüzde 0,9’u yüksek teknoloji düzeyine sahip ürünleri üreten girişimler olarak kaydedildi.
Kuruluş yılı 2016-2020 arasında olan girişimlerin 2024 yılındaki ciro payı yüzde 16,6 olarak gerçekleşti. İkinci en yüksek ciro payı ise yüzde 14,1 ile 2011-2015 yılları arasında kurulan girişimlere ait oldu.
İstihdam Payında 2016-2020 Dönemi Öne Çıktı
Kuruluş yılı 2016-2020 arasında olan girişimlerin 2024 yılındaki istihdam payı yüzde 20,1 olarak hesaplandı. 2021 ve sonrasında kurulan girişimler ise yüzde 17,4’lük istihdam payına sahip oldu.
Kuruluş yılı 1990 ve öncesi olan girişimlerin 2024 yılındaki ihracat payı yüzde 17,3 olarak gerçekleşti. 1996-2000 yılları arasında kurulan girişimler ise yüzde 16,3 ile ikinci en yüksek ihracat payına sahip oldu.
İthalat tarafında ise kuruluş yılı 1990 ve öncesi olan girişimlerin payı yüzde 28,4 olarak hesaplandı. 1996-2000 yılları arasında kurulan girişimler yüzde 16,3’lük pay ile öne çıktı.
