Güney Koreli bilim insanlarının geliştirdiği yapay zekâ modeli, gözün arka kısmındaki retina görüntülerinden kişilerin yaşını yaklaşık 2,5 yıllık hata payıyla tahmin edebildi. Bu buluş, gözlerin yalnızca görmemizi sağlamadığını, aynı zamanda vücudun yaşlanma sürecine ilişkin de ipuçları taşıyabileceğini ortaya koyuyor.
Yapay zekâ modeli nasıl geliştirildi?
Güney Kore’deki Seul Ulusal Üniversitesi ve Seul Ulusal Üniversitesi Hastanesi’nden araştırmacılar, retina fotoğraflarından kişinin yaşını tahmin edebilen bir yapay zekâ modeli geliştirdi. Hakemli bilim dergisi GeroScience’ta yayımlanan araştırmada, 7 bin 535 kişiden alınan 29 bin 530 retina görüntüsü yapay zekâ modelinin geliştirilmesinde kullanıldı. Araştırmacılar daha sonra modeli bağımsız gruplar üzerinde test etti.
Model, kişilerin gerçek yaşını ortalama 2,53 ila 2,66 yıl hata payıyla tahmin etmeyi başardı. Bu, yapay zekânın yaş tahmini konusundaki doğruluğunu göstermektedir.
Retina yaşı ile gerçek yaş arasındaki ilişki nedir?
Bilim insanları yalnızca yaş tahminine değil, modelin hesapladığı “retina yaşı” ile kişinin gerçek yaşı arasındaki farka da odaklandı. Araştırmada bu fark “retinal age gap” (retina yaş farkı) olarak tanımlandı. Sonuçlara göre diyabet tanısı bulunan kişilerin retinaları, benzer yaştaki sağlıklı kişilerinkine kıyasla ortalama 2,52 yıl daha yaşlı göründü.
Aktif sigara kullananlarda retina yaş farkı yaklaşık yarım yıl, sigarayı bırakmış kişilerde ise 0,46 yıl daha yüksek bulundu. Araştırmacılar göz hastalıklarında da benzer bir ilişki saptadı. Katarakt bulunan gözlerin tahmini retina yaşı ortalama 1,86 yıl, yaşa bağlı makula dejenerasyonu bulunanların ise yaklaşık 0,60 yıl daha yüksek çıktı.
Sonuçlar ne anlama geliyor?
Retina, hem damarların hem de sinir dokusunun doğrudan görüntülenebildiği az sayıdaki bölgelerden biri olduğundan, son yıllarda retina görüntülerinin kalp-damar hastalıklarından nörolojik rahatsızlıklara kadar vücudun genel sağlık durumuna ilişkin işaretler taşıyabileceği üzerinde duruluyor. Ancak araştırmacılar, sonuçların retina yaşının doğrudan kişinin “biyolojik yaşını” gösterdiği anlamına gelmediğinin altını çiziyor.
Bunun kanıtlanabilmesi için yöntemin uzun dönemli çalışmalarla ve başka yaşlanma göstergeleriyle karşılaştırılması gerekiyor. Çalışmanın yazarlarına göre yöntem şimdilik tek tek kişilerin sağlık riskini belirlemekten çok, geniş topluluklardaki yaşlanma ve sağlık farklılıklarını incelemek için daha uygun görünüyor.
