Geç Kalkolitik, Roma ve Erken Bizans dönemlerinde yerleşim yeri olarak kullanılan Hadrianopolis Antik Kenti'nde, Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın Geleceğe Miras Projesi kapsamında yürütülen kazılar yeni buluntularla tarihe ışık tutmaya devam ediyor. Karabük Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Ersin Çelikbaş başkanlığında, İç Kale olarak adlandırılan bölgede yapılan çalışmalarda literatürde yer almayan motiflere sahip mozaikler ile bir saray kompleksinin kabul salonu ortaya çıkarıldı.
Kazı Başkanı Doç. Dr. Ersin Çelikbaş, 2025 yılı çalışmalarının tamamlandığını belirterek, “2025 yılı içerisinde Geleceğe Miras Projesi kapsamında çalışmalarımızı ‘İç Kale’ olarak adlandırdığımız bölgede yoğunlaştırdık. İç Kale'nin hemen önünde yapmış olduğumuz çalışmalarda geniş bir alanı kapsayan tek odadan oluşan bir bölüm ortaya çıktı ve bu odanın zemininin mozaikle süslendiğini gördük” dedi. Çelikbaş, buranın bir kabul salonu olduğunu tespit ettiklerini ve aslında Hadrianopolis’teki bir saray kalıntısına ait olduğunu kaydetti.
‘Literatürde olmayan bazı motifler var’
“Bölge için çok önemli bir buluntu olduğunu söyleyebiliriz” diyen Çelikbaş, mozaik süslemelerde literatürde bulunmayan motiflerin de görüldüğünü vurguladı. Çelikbaş, “Hem stratigrafik hem de stilistik açıdan mozaiklerin M.S. 4. yüzyıla ait olduğunu söyleyebiliriz. Hem Karadeniz Bölgesi hem de Anadolu arkeolojisi için böyle bir saray kalıntısının Hadrianopolis’te tespit edilmesi bizleri heyecanlandırdı. Çalışmalarımız bu yıl tamamlandı ancak 2026 yılında sarayın diğer bölümlerinde çalışmalara devam edeceğiz” dedi.
Mozaiklerde tavus kuşu sahnesi ve geometrik motifler
Mozaiklerdeki motiflere değinen Çelikbaş, “Geometrik motifler görmekteyiz. Mozaikli alanın merkezinde ise iki tavus kuşunun antitetik duruşla yer aldığı bir sahne bulunuyor. Ortalarında bir su kabı var ve kuşlar buradan su içer şekilde resmedilmiş. Mozaiğin bazı bölümleri noksan olsa da yüzde 80’i günümüze sağlam ulaşmış durumda” ifadelerini kullandı. Çelikbaş, Hadrianopolis’teki mozaik repertuvarının bu buluntuyla daha da genişlediğini belirtti.
‘Mozaikler bir halı deseni gibi işlenmiş’
Desenlerle ilgili bilgi veren Çelikbaş, “Şu ana kadar tespit ettiğimiz desenler arasında dalgalı kurdele motifi, sekiz kollu yıldız ve yıldızın merkezinde antitetik tavus kuşları yer alıyor. Ayrıca çeşitli geometrik motifler ve Süleyman düğümleri de işlenmiş. Mozaikler adeta bir halı deseni gibi dokunmuş ve renklerini koruyarak günümüze ulaşmış. Şu anda mozaikleri geçici korumaya alıyoruz ancak yıl sonuna kadar ziyaretçilerin görebileceği şekilde teşhire açmayı planlıyoruz” dedi.
Mozaiklerde ayrıca bir insan figürü bulunduğunu aktaran Çelikbaş, bu figürün büyük bölümünün noksan olduğunu ve figürün mitolojik ya da dini bir temayı temsil edip etmediğinin henüz belirlenemediğini ifade etti. Çelikbaş, “Bulunan alan Anadolu arkeolojisi açısından çok büyük önem taşıyor. Anadolu arkeolojisinde daha önce görülmemiş bazı motiflerin ilk kez burada tespit edildiğini söylemek doğru olacaktır” dedi.
Kaynak: İHA
