"Haberin İşçisi"
İstanbul
Açık
20°
Adana
Adıyaman
Afyonkarahisar
Ağrı
Amasya
Ankara
Antalya
Artvin
Aydın
Balıkesir
Bilecik
Bingöl
Bitlis
Bolu
Burdur
Bursa
Çanakkale
Çankırı
Çorum
Denizli
Diyarbakır
Edirne
Elazığ
Erzincan
Erzurum
Eskişehir
Gaziantep
Giresun
Gümüşhane
Hakkari
Hatay
Isparta
Mersin
İstanbul
İzmir
Kars
Kastamonu
Kayseri
Kırklareli
Kırşehir
Kocaeli
Konya
Kütahya
Malatya
Manisa
Kahramanmaraş
Mardin
Muğla
Muş
Nevşehir
Niğde
Ordu
Rize
Sakarya
Samsun
Siirt
Sinop
Sivas
Tekirdağ
Tokat
Trabzon
Tunceli
Şanlıurfa
Uşak
Van
Yozgat
Zonguldak
Aksaray
Bayburt
Karaman
Kırıkkale
Batman
Şırnak
Bartın
Ardahan
Iğdır
Yalova
Karabük
Kilis
Osmaniye
Düzce
50,5800 %0.24
55,5375 %0.01
5.830,33 %-1.82
3.123.425 %-2.65

Çocukların ekran kullanımı nasıl yönetilmeli? Uzmanlardan ailelere öneriler

Uzmanlar, ara tatilde artan ekran kullanımına karşı aileleri uyarıyor ve dikkat edilmesi gereken noktaları vurguluyor.

Çocukların ekran kullanımı nasıl yönetilmeli? Uzmanlardan ailelere öneriler

Atlas Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı'ndan Dr. Öğr. Üyesi Fırat Öz, ekran kullanımının çocukların gelişimine etkilerini anlatarak ailelere önemli önerilerde bulundu.

Çocukların Ekran Kullanımının Etkileri Neler?

Ekran kullanımının etkisinin her dönemde farklı şiddette ve önemde olduğunu söyleyen Dr. Öz, şu uyarıda bulundu: 'Bebeklikte öğrenme yüz yüze ilişkiden, sesten ve dokunmaktan geçmektedir; ekran bunların yerini tutmaz, bu yüzden görüntülü konuşma dışında uzak durmak tedbirli bir yaklaşımdır.' Bu dönemdeki ekran maruziyeti özellikle sosyal açıdan kritik bir öneme sahiptir.

Erken çocuklukta bir yetişkin eşliğinde, yaşa uygun içerikler kontrollü bir şekilde izlenebilir; ancak tek başına izlenen hızlı videolar eğer karşılıklı oyunun ve sohbetin yerini alırsa dil ve dikkat becerileri sekteye uğrayabilir.

Ekran Kullanımının Dikkat Üzerindeki Etkisi Nedir?

Okul çağında dikkat işlevlerinin ön plana çıktığını ifade eden Dr. Öz, şunları söyledi: 'Yoğun ekran kullanımı, özellikle de kısa videolar, dikkat güçlükleriyle birlikte görülüyor; ancak bu birlikteliğin yönü yani ekranın mı dikkati zorladığı, yoksa dikkati zorlanan çocukların mı ekrana yöneldiği henüz net değildir.' Bu dönemdeki ekran kullanımının dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğuna doğrudan yol açtığı gösterilmemiştir; fakat bu tanıyı almış çocuklarda belirtileri belirginleştirebilir.

Tanısı olmayan çocuklarda da yoğun ekran kullanımı, dikkat işlevlerini etkileyebilir.

Ergenlik Döneminde Ekran Kullanımının Önemi Nedir?

Ergenlikte ekran, arkadaşlık kurmanın ve kimlik arayışının başlıca alanıdır; aynı zamanda sürekli karşılaştırmaya, beğenilme kaygısına, siber zorbalığa ve uygunsuz içeriğe açık bir ortamdır. Bu nedenle ergenin ekranda ne kadar kaldığından daha fazla neyle karşılaştığı gözlenmelidir.' Tatil döneminde de kullanım süresinin mutlaka sınırlandırılması gerektiğini kaydeden Dr. Öz, 'Tatil dinlenme fırsatıdır; ancak dinlenmek, sınırsız ekran kullanımı demek değildir.' dedi.

Güncel verilere göre 6-15 yaş çocukların büyük çoğunluğu internet kullanıyor; en çok video izliyor, ardından ödev ve oyun için kullanıyor. Bu nedenle ilk olarak çocuğun ekranda ne yaptığına bakmak gerekir.'

Dr. Öz, ara tatilde çocukların ekran kullanımını dengelemek isteyen ailelere şu önerilerde bulundu: 'Ekran kullanımının süresini ve amacını çocukla birlikte belirleyin. Her gün en az bir ortak, ekran dışı etkinlik planlayın. Çocuğun uyku düzenini ve fiziksel hareketini koruyun. Yemek sırasında telefonunuzu bir kenara bırakarak örnek olun. Tüm kuralları bir anda uygulamak yerine küçük ve sürdürülebilir değişikliklerle başlayın.'

Yoğun ekran kullanımının her zaman bağımlılık anlamına gelmediğini vurgulayan Dr. Öz, değerlendirmede temel ölçütün geçirilen süre değil, günlük yaşamda ortaya çıkan işlevsellik kaybı olduğunu söyledi. Öz; ekran kapatıldığında aşırı öfke, sevilen etkinliklerden ve arkadaşlardan uzaklaşma, gizli kullanım, yalan söyleme, uyku düzeninde bozulma ve okul başarısında düşüş gibi belirtilerin birlikte ve sürekli görülmesi gerektiğine dikkat çekti.

Ekran süresini azaltmanın ani yasaklarla değil, çocukla iş birliği içinde yürütülmesi gerektiğini belirten Dr. Öz, ailelerin öncelikle çocuğun ekranla ilişkisini anlamasının önemini vurguladı.