Teresa Sanchez, yaklaşık dört yıl önce sağ gözünde batma ve kuruluk hissetmeye başladığında, bunun basit bir lens tahrişi olduğunu düşündü. Ancak üç ay boyunca yanlış teşhisler konulan Sanchez, aslında korneasına "savaş açan" ve görüşünü kalıcı olarak yok eden mikroskobik bir istilacıyla karşı karşıyaydı. Yaşadığı acıyı, "Gözümdeki ağrı o kadar şiddetliydi ki odamdaki perdeleri bile açamıyordum, ışık dayanılmaz bir tetikleyiciydi" sözleriyle anlatıyor.
Acanthamoeba Nedir ve Göze Nasıl Zarar Verir?
Acanthamoeba, su ve toprak kaynaklarında yaygın olarak bulunan, hayatta kalmak için bir konağa ihtiyaç duymayan mikroskobik, tek hücreli bir organizmadır. Uzmanlar, bu parazitin göze ulaştığında korneaya yapıştığını ve kornea epitelindeki (gözün en dış tabakası) en küçük çiziklerden içeri sızarak dokuyu adeta bir besin kaynağı gibi tükettiğini belirtiyor.
Hastalık nadir görülse de, enfekte olan kişilerin yüzde 85 ile 95’ini kontak lens kullanıcıları oluşturuyor. Lensler, hem korneada parazitin giriş yapabileceği küçük aşınmalar yaratıyor hem de parazitin lens ile göz arasına hapsolup daha derine inmesine zemin hazırlıyor.
Yanlış Teşhis ve Geciken Tedavi Süreci
Acanthamoeba Keratiti'nin (AK) teşhisi, belirtilerinin "pembe göz" (konjonktivit) veya "herpes simpleks" (göz uçuğu) gibi daha yaygın enfeksiyonlarla karıştırılması nedeniyle oldukça güçtür. Birçok hasta, doğru teşhis konulana kadar aylar kaybediyor.
- Grace Jamison'ın Hikayesi: 20 yaşındaki Jamison, Dominik Cumhuriyeti'nde lensleriyle duşa girdikten sonra her iki gözünde de bu paraziti geliştirdi. Yanlış teşhisle verilen steroid damlalar durumu daha da kötüleştirdi ve genç kadın bir hafta içinde tamamen kör oldu. Jamison, "Görüşüm tamamen kapandığında, daha önce dünyanın ne kadar güzel olduğuna yeterince bakmadığım için büyük pişmanlık duydum" diyor.
Tedavi Hastalığın Kendisinden Daha Sancılı Olabiliyor
Bu parazit, dış tehditlere karşı kendini bir kist (koruyucu kabuk) içine hapsederek yıllarca uykuda kalma yeteneğine sahiptir. Bu nedenle tedavi süreci aylar, hatta yıllar sürebiliyor. Kullanılan anti-parazit damlalar, kornea üzerinde toksik etkiler yaratarak hastalara "gözlerine asit dökülüyormuş gibi" hissettiren yoğun bir acı verebiliyor.
Bazı ağır vakalarda görüşü kurtarmak için kornea nakli tek çözüm oluyor. Ancak parazitin nakil sonrasında uykudan uyanıp yeni korneaya saldırma riski her zaman bulunuyor.
Korunmak İçin Altın Kurallar: Lens Kullanıcıları Ne Yapmalı?
Uzmanlar, bu feci durumdan kaçınmak için şu hijyen kurallarına harfiyen uyulması gerektiğini vurguluyor:
- Su ile Temas Etmeyin: Lensleriniz takılıyken asla duşa girmeyin, yüzmeyin veya lenslerinizi musluk suyuyla yıkamayın.
- Solüsyon Hijyeni: Lens kutusundaki solüsyonu her gün tazeleyin ve kutunuzu periyodik olarak değiştirin.
- Lensle Uyumayın: Uyku sırasında gözde oluşan kuruluk ve sürtünme, parazitin girişini kolaylaştıran yaralar açabilir.
- Günlük Lens Tercihi: İmkânınız varsa aylık lensler yerine enfeksiyon riskini azaltan günlük kullan-at lensleri tercih edin.
Kaynak: CNN
