Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Türkiye Kadın Girişimciler Derneği (KAGİDER) tarafından düzenlenen "Türkiye'nin Dış Ticaret Vizyonu" başlıklı toplantıda, kadın istihdamının ihracattaki rolü ve Türkiye ekonomisine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
İhracatçı işletmelerde kadın çalışanların istihdam içindeki payının yaklaşık yüzde 30 olduğunu belirten Bolat, özellikle gıda, geleneksel sektörler, teknoloji ve otomotiv alanlarında kadın emeğinin önemli bir katkı sağladığını ifade etti.
Bolat, kadınların ihracattaki payına ilişkin şu açıklamayı yaptı:
"Kadın çalışanların ihracata katkısı 62,3 milyar dolar. Bu rakam toplam mal ihracatımızın dörtte birine karşılık geliyor."
Kadınların teknoloji ihracatına katkısı yüzde 176 arttı
Bakan Bolat, yapılan araştırmaya göre karar verici pozisyonlarda bulunan kadınların ihracata katkısının 30 milyar dolar olarak hesaplandığını bildirdi.
Kadın çalışanların sektörel ihracata katkısının giyim sektöründe 8,2 milyar dolar, gıda ürünlerinde 7,4 milyar dolar, motorlu kara taşıtlarında 7,1 milyar dolar, yüksek ve orta yüksek teknolojili ürünlerde ise 22,2 milyar dolar olduğunu açıkladı.
Bolat ayrıca kadınların teknolojik ürün ihracatına sağladığı katkının yaklaşık 12-13 yıllık dönemde yüzde 176 yükseldiğini belirtti.
Türkiye'nin dış ticaret hacmi 850 milyar dolara ulaştı
Küresel ekonomide artan rekabete ve ticaret savaşlarına dikkat çeken Bolat, Türkiye'nin ekonomik çıkarlarını koruyarak uluslararası ticaretteki konumunu güçlendirmeyi hedeflediklerini söyledi.
Dünya ekonomisindeki gelişmeleri değerlendiren Bolat, şu ifadeleri kullandı:
"Dünya ekonomisi adeta kaynıyor. Dünya ticareti adeta kaynıyor. Kaynayan bir kazan konumunda. Burada birinci görevimiz kaynayan kazanın içinde haşlanmamak, yani sağlam kalmak, sağlığımızı korumak. İkinci görevimiz de bu büyük rekabet ortamında ve ticaret savaşları ortamında Türkiye'nin ekonomisinin ve halkının menfaatleri için mücadele vermek ve rekabette öne geçebilmek, ileri gidebilmek."
İhracatta "Daima yükseğe" sloganını benimsediklerini aktaran Bolat, ithalat ve ihracat arasındaki dengenin korunmasının önemine değindi.
Türkiye'nin yıllık mal ve hizmet ihracatı ile ithalatının toplamının 850 milyar dolar olduğunu belirten Bolat, bu tutarın 1,7 trilyon dolarlık milli gelirin yaklaşık yüzde 50'sine karşılık geldiğini söyledi.
Döviz kuru, rezervler ve dış ticaret arasındaki ilişkiye işaret eden Bolat, söz konusu ticaret hacminin gümrüklerden geçtiğini ve bu nedenle gümrük yönetiminin kritik önemde olduğunu vurguladı.
Bakan Bolat: Türkiye ekonomik büyüklükte dünyada 16'ncı sıraya yükseldi
Türkiye'nin bölgesindeki çatışmalara rağmen istikrarını koruduğunu savunan Bolat, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde izlenen politikaların ülkenin uluslararası konumuna katkı sağladığını ifade etti.
Görev yaptığı yaklaşık 3,5 yıllık süreçte uluslararası temaslarda Türkiye'nin saygınlığını gözlemlediğini belirten Bolat, bunun ekonomik müzakerelerde avantaj oluşturduğunu söyledi.
Türkiye'nin ekonomik büyüklük bakımından dünyada 21'inci sıradan 16'ncı sıraya, satın alma gücü paritesine göre ise 16'ncı sıradan 11'inci sıraya yükseldiğini aktardı.
Küresel ekonomide büyüme beklentisi yüzde 2,9
Dünya ekonomisinin 2010-2024 döneminde yıllık ortalama yüzde 4'e yakın büyüdüğünü ifade eden Bolat, geçen yıl küresel büyümenin yüzde 3,4 olduğunu, bu yıl ise yüzde 2,9 seviyesinde gerçekleşmesinin beklendiğini söyledi.
Körfez'deki savaşın, ticaret savaşlarının ve emtia ile enerji fiyatlarındaki yükselişin küresel ekonomik görünümü etkilediğini belirtti.
Aynı dönemde dünya ticaretinin yıllık ortalama yüzde 3,4 büyüdüğünü aktaran Bolat, son 15 yılda dünya ekonomisinin ticaretten daha hızlı büyümesinin uluslararası ticarette sıkışmaya işaret ettiğini dile getirdi.
ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin Nisan 2025'te başlattığı tarife politikalarının küresel ticareti etkilediğini belirten Bolat, ülkelerin ham madde ve ara malı ihtiyaçlarını önceden karşılamaya yönelmesinin emtia fiyatlarını artırdığını ifade etti.
Yapay zekâ teknolojilerinin yaygınlaşmasının da ilgili ekipman ve cihazlara yönelik talebi etkilediğini söyleyen Bolat, dünya ticaretinin bu yıl yüzde 3,9 büyümesinin beklendiğini bildirdi.
Türkiye ekonomisinde yıl sonu hedefi 1,8 trilyon dolar
Türkiye ekonomisinin Kovid-19 salgınının başladığı 2020 yılının ikinci çeyreğinde daraldığını, üçüncü çeyrekten itibaren toparlanmaya geçtiğini hatırlatan Bolat, son 6 yıldır pozitif büyümenin sürdüğünü belirtti.
Geçen yıl ekonominin yüzde 3,7 büyüdüğünü söyleyen Bolat, bu yılın ilk yarısındaki büyümenin yüzde 2,5, ikinci çeyrekteki büyümenin ise yüzde 2,3 olduğunu açıkladı.
Bolat, ikinci çeyrekteki büyümenin üçte birinin net mal ve hizmet ihracatındaki artıştan kaynaklandığını ifade etti.
Milli gelir hedeflerine ilişkin de konuşan Bakan Bolat, şunları söyledi:
"Yıl ortası itibarıyla 1 trilyon 706 milyar dolar milli gelire ulaştık. Yıl sonu itibarıyla 1 trilyon 800 milyar dolara ulaşacağız."
Net mal ve hizmet ihracatının ekonomik büyümenin lokomotifi haline geldiğini savunan Bolat, işsizlik oranının son 41 aydır tek hanede seyrettiğini ve yüzde 8,4 düzeyinde bulunduğunu kaydetti.
Türk dizilerinden 600 milyon dolarlık ihracat geliri
Hizmet ihracatının ekonomiye katkısını değerlendiren Bolat, Türk dizilerinin uluslararası pazarlardaki etkisine dikkat çekti.
Dünya genelinde günde 800 milyon kişinin Türk dizilerini izlediğini belirten Bolat, Şili'de günlük 24, İspanya'da ise 30'dan fazla Türk dizisinin izlendiğine ilişkin bilgilerin bu ülkelerdeki muhatapları tarafından kendilerine aktarıldığını söyledi.
Türk yapımlarının Afrika, Asya, Akdeniz, Güney Avrupa, Orta Avrupa ve Balkanlar'da ilgi gördüğünü belirten Bolat, dizi ihracatından 600 milyon dolarlık gelir sağlandığını açıkladı.
Bolat, dizilerin Türkiye'ye ekonomik katkılarının yanı sıra kültürel açıdan da etkili olduğunu ifade etti.
Uluslararası öğrencilerden 3 milyar doların üzerinde gelir
Türkiye'de eğitim gören uluslararası öğrencilerin ekonomiye katkısına değinen Bolat, 2002 yılında 16 bin olan uluslararası öğrenci sayısının 362 bine yükseldiğini bildirdi.
Bu öğrencilerin Türkiye'ye 3 milyar dolardan fazla gelir sağladığını belirten Bolat, ekonomik katkının yanı sıra ülkeler arasında kültürel ve ticari ilişkilerin gelişmesinin de önemli olduğunu söyledi.
Bolat, konuya ilişkin şu ifadeleri kullandı:
"Ama en önemlisi ticaret elçileri, kültür elçileri, siyasi elçiler, gönül elçileri ve turizm elçileri kazanıyoruz."
Sağlık turizminden 3 milyar dolar gelir elde edildi
Sağlık turizmine ilişkin verileri de paylaşan Bakan Bolat, İngiltere, Hollanda, Almanya ve İsviçre gibi ülkelerden Türkiye'ye tedavi amacıyla gelen hastalar bulunduğunu söyledi.
Bolat, 1,4 milyon sağlık turistinden 3 milyar dolarlık gelir elde edildiğini açıklayarak bu alandaki gelirlerin artırılmasına yönelik çalışmaların sürdüğünü ifade etti.
Bakan Bolat'tan AB'nin "Made in Europe" yaklaşımına ilişkin açıklama
Toplantı kapsamında düzenlenen söyleşide küresel ticaret politikalarına da değinen Bolat, ABD'nin gümrük tarifeleri ve Çin'in Avrupa pazarındaki artan payı karşısında Avrupa Birliği'nin yeni arayışlara yöneldiğini belirtti.
ABD'nin 2 Nisan 2025'te başlattığı ticaret politikaları kapsamında AB'ye yüksek gümrük vergileri uyguladığını hatırlatan Bolat, Avrupa'nın ABD ile ticaretinde 350 milyar dolarlık fazla verdiğini ancak ABD pazarındaki engellerin arttığını ifade etti.
Çin'in geçen yıl AB karşısında 360 milyar dolarlık ticaret fazlası verdiğini söyleyen Bolat, Almanya'nın da Çin'e karşı 80 milyar avroluk dış ticaret açığı kaydettiğini aktardı.
Bu gelişmelerin ardından Fransa'nın öncülüğünde Avrupa Komisyonunda "Made in Europe" yaklaşımının gündeme getirildiğini belirtti.
Türkiye'nin AB ile Gümrük Birliği ilişkisine dikkat çekti
Türkiye'nin Avrupa Birliği ile 30 yıllık Gümrük Birliği ilişkisi bulunduğunu hatırlatan Bolat, sanayi ürünlerinde malların serbest dolaşımının esas olduğunu söyledi.
Gümrük Birliği kapsamında sanayi ürünlerine gümrük vergisi, kota ve eş etkili tedbirler uygulanmaması gerektiğini ifade eden Bolat, Türkiye'nin rekabet politikası, devlet yardımları, ürün güvenliği, marka ve patent mevzuatı alanlarında AB düzenlemeleriyle uyumlu olduğunu kaydetti.
Bakan Bolat, uluslararası ticarette Türkiye'nin çıkarlarını korumak amacıyla TOBB, MÜSİAD, TÜSİAD, DEİK, Otomotiv Sanayii Derneği, Uludağ Otomotiv Endüstrisi İhracatçıları Birliği, Taşıt Araçları Tedarik Sanayicileri Derneği ve Türkiye İhracatçılar Meclisi gibi kuruluşlarla birlikte lobi çalışmaları yürüttüklerini belirtti.
Kaynak: AA
