Küresel Ekonomik Görünüm ve Büyüme Tahminleri
Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Kuruluşu (UNCTAD), 'Ticaret ve Kalkınma 2026: Kalkınmanın Jeoekonomiği' başlıklı kapsamlı raporunu yayımladı. Rapora göre, dünya ekonomisi 2025 yılında yüzde 2,9 oranında büyüme kaydetti. Ancak küresel piyasalardaki belirsizliklerin devam etmesiyle birlikte, bu yıl büyümenin yüzde 2,6 seviyesine gerileyeceği öngörülüyor. UNCTAD, 2027 yılı için ise dünya ekonomisinde yüzde 2,7 seviyesinde bir büyüme beklentisi öngörüyor.
Orta Doğu'daki Gerilimler ve Enerji Şokları
UNCTAD, Orta Doğu'daki savaşın tetiklediği yüksek enerji fiyatlarının küresel ekonomi ve finansal istikrar üzerinde ciddi bir baskı oluşturduğu konusunda uyardı. Bu durum, özellikle gelişmiş ekonomilerin durgunluk, sıkılaşan parasal koşullar ve zayıf endüstriyel performansla mücadele etmesine yol açıyor.
Gelişmekte Olan Ülkeler ve Stratejik Bariyerler
Gelişmekte olan ekonomiler için büyüme beklentileri, 2025'teki yüzde 4,7 seviyesinden bu yıl yüzde 4 düzeyine geriliyor. Bu ülkeler, yeni teknolojik engeller ve politika bariyerleriyle karşı karşıya kalarak gelişmiş ekonomilere yetişmekte zorlanıyor. UNCTAD Genel Sekreter Vekili Pedro Manuel Moreno, gelişmekte olan ülkelerin küresel değer zincirlerine entegrasyon süreçlerinin artık daha az güvenilir hale geldiğini ifade etti.
ABD ve Gelişmiş Ekonomilerin Performansı
ABD, küresel büyümenin ana motoru olmaya devam ediyor. Amerikan ekonomisinin 2025'teki yüzde 2,1'lik büyümesinin ardından 2026'da yüzde 2,1, 2027'de ise yüzde 1,8 büyüyeceği tahmin ediliyor. ABD'de yapay zeka yatırımları ve istikrarlı iş gücü piyasası talebi desteklerken, enflasyonist baskıların reel ücretleri aşındırdığı belirtiliyor. Batı Avrupa ise düşük büyüme döngüsünde, ticaret parçalanması ve enerji fiyatlarındaki dalgalanmaların kıskacında bulunuyor. Buna karşın, Güney Kore ve Japonya gibi Asya ekonomileri, yarı iletkenlere yönelik canlı talep ve yüksek teknoloji bileşenleri sayesinde avantaj sağlıyor.
Ticaretin Dinamizmi: Yapay Zeka Etkisi
Geçtiğimiz yıl 35 trilyon dolarla rekor kıran küresel mal ve hizmet ticaretinin, bu yıl yüzde 4 oranında büyümesi bekleniyor. Yapay zeka, küresel ticaretteki dinamizmin itici gücü haline gelirken, bu imkandan sadece belirli ekonomilerin faydalanabildiği vurgulanıyor. Moreno, 'Dijital teknolojiler ve yapay zeka, ekonomik ve ulusal güvenlik arasındaki çizgiyi bulanıklaştırdı' diyerek jeopolitiğin tedarik zincirleri üzerindeki ağırlığına dikkat çekti.
Finansman Baskısı ve Kalkınma Yardımları
Raporda dikkat çeken bir diğer husus ise finansman üzerindeki artan baskılar oldu. Resmi kalkınma yardımlarının üst üste üçüncü yılda da düşmesi beklenirken, gelişmekte olan piyasalara yönelik portföy akışlarındaki oynaklığın yatırımcı güvenini zorladığı ifade ediliyor. Özellikle stratejik sektörlerdeki yeni yatırımların yaklaşık yüzde 70'inin gelişmiş ekonomilerin elinde toplanması, küresel eşitsizliğin derinleşebileceği sinyalini veriyor.
(Kaynak: Anadolu Ajansı)
