Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2024 yılı gelir verilerini referans alan 2025 yılı Yoksulluk ve Yaşam Koşulları İstatistiklerini açıkladı. Araştırma sonuçlarına göre, eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert medyan gelirinin %50'si dikkate alınarak hesaplanan göreli yoksulluk oranı, bir önceki yıla göre 0,6 puan azalarak %13,0 olarak gerçekleşti. Medyan gelirin %60'ına göre hesaplanan yoksulluk oranı ise %20,6 oldu.
Eğitim Seviyesi Yoksulluk Riskini Doğrudan Etkiliyor
Veriler, eğitim düzeyi ile ekonomik refah arasındaki uçurumu net bir şekilde ortaya koydu. Yükseköğretim mezunlarında yoksulluk oranı sadece %2,5 iken, bu oran bir okul bitirmeyenlerde %23,8'e kadar yükseliyor. Lise altı eğitimlilerde yoksulluk oranı %13,0, lise dengi okul mezunlarında ise %7,5 seviyesinde seyrediyor.
Vatandaşın En Büyük Derdi: Tatil Masrafı ve Borçlar
Yaşam koşulları göstergeleri, hanelerin ekonomik olarak en çok hangi alanlarda zorlandığını listeledi. Nüfusun %50,5’i evden uzakta bir haftalık tatil masrafını karşılayamazken, %56,4’ü konut dışı taksit veya borç ödediğini beyan etti. Borç yükünün nüfusun %13,7’sine "çok ağır" geldiği saptandı.
Diğer dikkat çeken yaşam koşulları ise şöyle:
- %35,1'i iki günde bir et, tavuk ya da balık içeren yemek yiyemiyor.
- %58,0'ı eskimiş mobilyalarını ekonomik nedenlerle yenileyemiyor.
- %25,1'i beklenmedik harcamaları karşılayacak güce sahip değil.
- %19,6'sı evin ısınma ihtiyacını karşılayamıyor.
Sosyal Dışlanma Riski Altındaki Çocuklar
Araştırmanın en çarpıcı sonuçlarından biri yaş gruplarına göre yoksulluk riski oldu. Türkiye'de fertlerin %27,9'u yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında bulunurken, bu oran 0-17 yaş grubundaki çocuklarda %36,8'e kadar çıkıyor. 65 yaş ve üstü bireylerde ise risk oranı %22,8 olarak tahmin edildi.
Bölgesel Farklılıklar: En Yüksek Yoksulluk Trakya'da
Bölgesel bazda gelire dayalı göreli yoksulluk oranının en yüksek olduğu bölge %14,5 ile Tekirdağ, Edirne, Kırklareli (TR21) oldu. En düşük yoksulluk oranı ise şaşırtıcı bir şekilde %4,6 ile Şanlıurfa ve Diyarbakır (TRC2) bölgesinde gerçekleşti.
Konut Sorunları ve Mülkiyet Durumu
Nüfusun %28,8'i konutunda sızdıran çatı, nemli duvar ve çürümüş pencere gibi yapısal sorunlar yaşıyor. Buna rağmen konut sahipliği oranı 1 puan artarak %57,1'e yükseldi. Kiracıların oranı ise %27,0 olarak kayıtlara geçti.
