Beyin, sürekli olarak birbirleriyle iletişim halinde olan milyarlarca sinir hücresine bağlıdır. İnsanlar yaşlandıkça bu bağlantılar zayıflayabilir ve bu da düşünme hızının yavaşlamasına ve hafıza kaybına katkıda bulunabilir. Birden fazla dil konuşmak ise beynin yıllarca genç kalmasına yardımcı olabilir, en büyük farklar birden fazla dile hakim olan kişilerde görüldü.
Çokdillilik ve beyin yaşlanması üzerine yapılan araştırmalar
İspanya, Şili, Arjantin ve İrlanda’dan araştırmacılar beyin yaşlanmasını ölçmek için bir çalışma yürüttüler. Bu çalışmada 728 kişi incelenerek; İspanyolca, Baskça, Fransızca ve İngilizcenin farklı kombinasyonlarını kullanarak bir ile dört dil konuşan İspanya’nın Bask bölgesinden insanlara odaklandılar.
Bu araştırmanın amacı, çok dilli olmanın beyin üzerindeki etkilerini anlamaktı. Araştırmacılar, katılımcıların beyin yaşını tahmin etmek için çeşitli yöntemler geliştirdiler.
Beyin yaşlanma saati ve yapay zeka kullanımı
İncelenen katılımcılara bir ‘beyin yaşlanma saati’ oluşturuldu ve beyin hücreleri aktif olduğunda üretilen zayıf manyetik alanları algılayan bir yöntem kullanıldı. Ardından yapay zeka, farklı yaşlardaki insanların beyin aktivitesi kalıplarını analiz etmek için kullanıldı.
Bu süreç, araştırmacıların yaşamın farklı dönemlerinde tipik beyin bağlantısının nasıl göründüğünü tahmin etmelerini sağladı. Çalışmaya katılanların gerçek yaşlarını tahmini beyin yaşlarıyla karşılaştırdıklarında çarpıcı bir örüntü keşfettiler.
İki ve daha fazla dil konuşmanın etkileri
İki dil konuşan kişilerin beyinleri, yalnızca bir dil konuşan kişilere göre yaklaşık altı yıl daha genç göründü. Üç dil konuşanların beyinleri ise yaklaşık yedi yıl, dört dil konuşanların beyinleri ise 13 yıl daha genç olarak tespit edildi.
Bask Biliş, Beyin ve Dil Merkezi’nden Dr. Lucia Amoruso, daha fazla dil konuşan kişilerin beyinlerinin yaşlarına göre beklenenden daha genç göründüğünü ifade etti. Tespit edilen bu etki sadece konuşulan dil sayısıyla ilgili olmayıp, daha yüksek dil yeterliliği ve ikinci bir dilin daha erken öğrenilmesinin de beyin yaşlanmasının gecikmesiyle ilişkilendirildiğini belirtti.
Amoruso, “Bu, çok dilli deneyimin bir derece olarak önemli olduğunu gösteriyor. Mesele sadece iki dilli olmak ya da olmamak değil, dil deneyiminin derinliği ve süresidir” sözlerini kaydetti.
