İstanbul trafiğinde her gün âdeta bir hayat mücadelesi veren sürücüler, araçlarını park edecek yer bulamadıkları gibi, bulduklarında da karşılaştıkları astronomik faturalarla sarsılıyor.
TÜİK verilerine göre trafiğe kayıtlı motorlu araç sayısının 6,5 milyonu aştığı, her ay on binlerce yeni aracın yollara çıktığı megakentte, park yeri bulmak artık bir şans meselesi.
Otopark Sorununun Boyutları Nedir?
İstanbul’da her 6 araca sadece 1 park yerinin düşmesi, vatandaşları mecburi olarak özel otoparkların insafına terk ediyor.
Boş arazilere çöken mafyaların işlettiği otoparklarda saatlik ücret 250 TL, günlük ücret 750 TL, aylık abonelik ise 20 bin TL’ye kadar yükseliyor. Bu durum, sürücülerin bütçelerini zorlamakta ve birçok vatandaşı çaresiz bırakmaktadır.
Özel Otoparkların Fiyat Politikaları Neden Eleştiriliyor?
Türkiye Gazetesi'nden Kaan Zenginli'nin haberine göre; herhangi bir yasal üst sınırın ve yeterli denetimin olmamasını fırsat bilen özel işletmelerin birçoğu âdeta mafyavari bir tutum sergiliyor.
İstanbul’un en değerli lokasyonlarına, boş arazilere ve sokak aralarına tabiri caizse “çöken” bu işletmeler, kendi kurallarını koyarak fiyatları istedikleri gibi, keyfî bir şekilde artırıyor.
İSPARK’ın Kapasite Sorunu ve Fiyat Artışları
Vatandaşın en uygun fiyatlı sığınağı olarak görülen İSPARK, sahip olduğu sınırlı kapasiteyle megakentin devasa ihtiyacına cevap vermekten çok uzak. Trafiğe çıkan araç sayısı hızla artarken, İSPARK’ın toplam kapasitesinde son raporlara göre düşüş yaşanması (yaklaşık 4 bin 500 araçlık azalma) krizin boyutunu daha da büyütüyor.
Üstelik son dönemde İSPARK tarifelerine gelen ciddi zamlar, sürücüleri iyice köşeye sıkıştırıyor. Premium bölgelerde İSPARK’ın 0-1 saatlik ücreti 200 TL bandını aşarken, günlük park bedelleri 650 TL’lere kadar tırmanmış durumda.
Alışveriş Merkezlerinde Otopark Uygulamaları Nasıl?
İstanbul’daki otopark krizinin bir diğer boyutu alışveriş merkezlerinde yaşanıyor. İlgili mevzuat gereğince, alışveriş merkezlerinin ziyaretçilerine ilk 3 saat boyunca ücretsiz otopark hizmeti sunması zorunlu tutuluyor.
Ancak şehrin farklı noktalarındaki bazı alışveriş merkezleri bu yasal mecburiyeti açıkça göz ardı ediyor. Ücretsiz kullanım süresini kendi inisiyatifleriyle 1 saate kadar düşüren işletmeler, bu süreyi aşan vatandaşlardan yüksek bedeller talep ediyor.
Tüketici Hakları ve Otopark Fiyatlarının Düzenlenmesi
Tüketici Konfederasyonu yetkilileri, otopark fiyatlarındaki kuralsızlığın serbest piyasa ekonomisiyle açıklanamayacağını, bunun vatandaşın çaresizliğinden beslenen bir fırsatçılık olduğunu belirterek çeşitli eleştirilerde bulunmaktadır.
Ticaret Bakanlığı bünyesindeki Haksız Fiyat Değerlendirme Kurulu’nun acilen devreye girmesi ve belediyelerle koordineli olarak bölge bölge ‘Otopark Fiyat Üst Sınırı’ (Tavan Fiyat) belirlemesi gerektiği vurgulanmaktadır. Nasıl ki temel gıdada haksız fiyat artışına ceza kesiliyorsa, kamuya açık otoparklarda da fahiş fiyat talep edenlere ağır yaptırımlar uygulanmalıdır.
Kredi Kartı Kullanımındaki Sorunlar ve Çözüm Önerileri
Astronomik fiyatlarla boğuşan İstanbullu sürücülerin otoparklardaki bir diğer büyük çilesi ise kredi kartı kabul edilmemesidir. Kent genelindeki bazı özel otoparklarda ‘POS cihazı bozuk’ veya ‘Yalnızca nakit geçiyor’ bahanesiyle kartla ödeme reddedilmektedir.
Tüketici dernekleri, tüm otoparklarda kredi kartı ve IBAN ile ödeme kolaylığının yasal olarak zorunlu hâle getirilmesi ve denetlenmesi gerektiğini belirtmektedir.
Otopark Ücret Tarifeleri Nasıldır?
İstanbul genelinde otopark ücret tarifeleri, özel otoparklar için 0-1 saatlik ücretin 150 TL ile 250 TL arasında değiştiği, 2-4 saatlik ücretin 180 TL ile 350 TL arasında, 12-24 saatlik ücretin ise 400 TL ile 750 TL arasında olduğu görülmektedir.
İSPARK’ın premium bölgelerinde 0-1 saatlik ücret 200 TL ile 220 TL arasında değişirken, günlük park ücreti 650 TL olarak belirlenmiştir. Özel hastane, AVM ve restoranlarda vale giriş ücreti ise 300 TL ile 500 TL arasında olmaktadır.
