Kakao fiyatları son bir yıl içerisinde yüzde 34 oranında bir düşüş göstererek ton başına 5.327 dolara gerilemiştir. Ancak, çikolata üreticileri bu durumun çikolata fiyatlarına yansımasının kısa vadede mümkün olmadığını belirtmektedir. Sektör temsilcileri, maliyet baskılarının devam etmesi nedeniyle tüketicilerin daha ucuz çikolata görmesinin beklenmediğini ifade etmektedir.
Kakao Fiyatlarındaki Düşüş Nedenleri Neler?
Dünyanın önde gelen çikolata üreticileri, artan maliyetleri azaltmak ve talebi canlandırmak amacıyla premium ürünler ve sosyal medya odaklı yeni ürün stratejilerine yönelmektedir. Kakao vadeli işlem fiyatlarının düşmesine rağmen, bu fiyatların son 20 yılın tarihsel ortalaması olan 2.000-3.000 dolar bandının üzerinde seyrettiği gözlemlenmektedir.
Sektörün önde gelen şirketlerinden Barry Callebaut, Lindt ve Nestle, yüksek kakao maliyetlerinin kârlılık üzerinde ciddi bir baskı oluşturduğunu açıklamıştır. Lindt, yılın ilk yarısında gerçekleştirdiği yüzde 11,8’lik fiyat artışının ardından satış hacminin yüzde 7,5 oranında gerilediğini duyurmuştur.
Üreticilerin Stratejileri Neler?
Dünyanın en büyük kakao ve çikolata tedarikçilerinden biri olan Barry Callebaut, küresel çikolata tüketiminin üçüncü çeyrekte yıllık bazda yüzde 4,4 azaldığını, buna karşın şirketin satış hacminin yüzde 5,7 oranında arttığını ve iki yılı aşkın sürenin ardından yeniden büyümeye geçtiğini bildirmiştir. Şirketin kakao satışları, yılın başındaki piyasa düzeltmesinin etkisiyle yüzde 18 oranında artış göstermiştir.
Nestlé, artan kakao ve kahve maliyetlerinin ilk yarı faaliyet kârını yüzde 2,8 oranında aşağı çektiğini belirtirken, kakao fiyatlarındaki gerilemenin ilerleyen dönemlerde kâr marjlarını desteklemesini beklediğini ifade etmiştir. Kakao fiyatlarındaki sert yükselişin temel nedeni ise Fildişi Sahili ve Gana’daki zayıf hasatlar olmuştur.
İklim Değişikliği ve Gelecek Beklentileri
El Niño hava olayı ve iklim değişikliğinin yol açtığı kuraklık ile düzensiz yağışlar, küresel arzı önemli ölçüde daraltmıştır. Ancak sektör temsilcileri, 2025-2026 sezonunda beklenen arz fazlasının piyasayı destekleyeceğini ve mevcut durumu 2023-2024 döneminden farklı kılacağını değerlendirmektedir.
Çikolata üreticileri, tüketici talebini yeniden artırmak amacıyla premium ürünlere ve sosyal medya trendlerinden ilham alan yeni ürünlere ağırlık vermektedir. Bu bağlamda, Lindt’in 2024 sonunda piyasaya sürdüğü Dubai çikolatası konsepti, sosyal medyada yakaladığı popülerliğin ardından birçok büyük perakendeci tarafından satışa sunulmuştur. Analistler, kakao fiyatlarının gerilemeye başlamasının üreticilerin maliyetlerini zamanla hafifleteceğini, ancak yüksek maliyetli stoklar ve fiyatlama stratejileri nedeniyle bunun raf fiyatlarına yansımasının zaman alacağını belirtmektedir.
