Osmanlı tarihinin ilk yeniçeri isyanı olarak bilinen Buçuktepe Vakası'nın kilit isimlerinden biri olan Kurtçu Doğan, özellikle Fatih Sultan Mehmed dönemindeki faaliyetleriyle tanınmaktadır. Yeniçeri Ağası olarak görev yaptığı dönemde padişaha karşı sergilediği tutum ve sonrasında yaşadıkları, tarih meraklıları tarafından ilgiyle takip edilmektedir. Osmanlı tarihini konu alan dizi ve filmlerin popülerleşmesiyle birlikte, tarihin tozlu sayfalarında kalmış karakterler yeniden gündeme gelmeye başladı. Bu isimlerden en dikkat çekeni ise, Fatih Sultan Mehmed'e kafa tutan Yeniçeri Ağası Kurtçu Doğan'dır.
Kurtçu Doğan Kimdir?
Kurtçu Doğan, 1444 yılındaki Varna Savaşı'nın ardından Yeniçeri Ocağı Ağalığı görevine getirilmiştir. Çandarlı Halil Paşa'nın yakın adamı olarak bilinen Doğan; II. Murad dönemi, Fatih Sultan Mehmed'in ilk saltanatı ve ardından tahtın tekrar babasına bırakıldığı süreçlerde bu kritik görevi sürdürmüştür. Bu dönemde, yeniçerilerin padişaha karşı tutumları ve isyanları, Osmanlı'nın siyasi yapısını etkilemiştir.
Fatih Sultan Mehmed ile karşı karşıya gelmesi, Kurtçu Doğan’ın tarihteki en bilinen eylemi olan Osmanlı tarihindeki ilk yeniçeri ayaklanması sayılan Buçuktepe İsyanı'ndaki rolüdür. 1451 yılında Fatih Sultan Mehmed'in ikinci kez tahta çıkışından sonra gerçekleştirilen Karaman seferi dönüşünde, yeniçeriler Bursa'da 'sefer bahşişi' talebiyle tekrar kazan kaldırmıştır. İlk saltanatında yaşanan isyanı unutmayan genç padişah, bu kez stratejik bir yol izlemiş; önce bahşişleri dağıtarak ortamı sakinleştirmiş, ardından da asıl sorumluları cezalandırmıştır.
Kurtçu Doğan’ın Ölümü Hakkında Bilgiler
Kurtçu Doğan’ın ölümü hakkında tarihi kaynaklarda kesin ve dramatik bir son bilgisi yer almamaktadır. Ancak Bursa'daki son isyanın ardından Fatih Sultan Mehmed tarafından ağır bir şekilde cezalandırıldığı bilinmektedir. Falaka cezası, padişahın isyanın elebaşı olarak gördüğü Kurtçu Doğan’ı önce falakaya yatırmasıdır. Bu ceza, onun siyasi gücünü zayıflatmıştır.
Falaka cezasının ardından Yeniçeri Ağalığı görevinden el çektirilmiş ve yerine Mustafa Bey getirilmiştir. Görevden alındıktan sonra gözlerden uzak bir yaşam sürmeye zorlanan Kurtçu Doğan'ın, tam olarak nerede ve hangi tarihte öldüğüne dair resmi kayıtlarda net bir bilgi bulunmamaktadır. Bu durum, tarihçiler ve araştırmacılar için bir muamma oluşturmaktadır.
Yeniçeri Ocağı ve Kurtçu Doğan’ın Önemi
Kurtçu Doğan’ın başında bulunduğu Yeniçeri Ocağı, I. Murad döneminde (1361) kurulmuş ve Avrupa'nın ilk daimi ordusu olma özelliğini taşımıştır. Padişahın 'kulu' sayılan bu askerler, Osmanlı'nın en önemli askeri gücünü oluştururken, zaman zaman gerçekleştirdikleri isyanlarla siyasi dengeleri de sarsmışlardır. Kurtçu Doğan’ın liderliği, bu dönemde yeniçerilerin gücünü ve etkisini artırmıştır.
Buçuktepe İsyanı gibi olaylar, Osmanlı İmparatorluğu'nun iç dinamiklerini etkilemiş ve yeniçerilerin padişah üzerindeki etkisini göstermiştir. Kurtçu Doğan, bu süreçteki rolüyle tarihte önemli bir figür olarak anılmaktadır.
