Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, 6 Şubat depremleri sonrası yürütülen yeniden inşa çalışmalarında önemli bir eşiğe gelindiğini duyurdu. Cumartesi günü Adıyaman’da gerçekleştirilen teslim töreniyle, deprem bölgesinde 286 bin 708’i konut, 12 bin 189’u iş yeri ve 51 bin 281’i köy evi olmak üzere toplam 350 bin 178 bağımsız bölümün vatandaşlara teslim edildiği açıklandı.
Yeniden inşa seferberliğinde son aşamaya giriliyor
Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, Kahramanmaraş merkezli 7,7 ve 7,6’lık depremler sonrası başlatılan “asrın inşa seferberliğinin” hız kesmeden sürdüğü belirtildi. Depremin ardından 45’inci günde ilk temelin atıldığı hatırlatılırken, çalışmaların TOKİ, Emlak Konut GYO, İLBANK ve Yapı İşleri Genel Müdürlüğü koordinasyonunda yürütüldüğü kaydedildi.
Bugün itibarıyla 11 ilde 174 ayrı alanda, 3 bin 481 şantiyede, toplam 200 bin mimar, mühendis ve işçinin görev aldığı dev bir yeniden yapılanma süreci işletiliyor.
Üç büyük şantiyede çalışmalar tamamlanmak üzere
Deprem bölgesindeki en büyük projeler arasında yer alan Malatya, Adıyaman ve Hatay’daki çalışmalar hızla ilerliyor. Malatya Yeşilyurt İkizce’de TOKİ, 5 milyon 730 bin metrekarelik alanda 27 bin 628 konut ve 661 iş yerinden oluşan 28 bin 289 bağımsız bölümü tamamlamaya yaklaştı.
Adıyaman İndere’de, Emlak Konut GYO tarafından 5 milyon metrekarelik alanda 16 bin 822 konut ve iş yerinin inşa edildiği belirtildi. Hatay Antakya Dikmece Mahallesi, bölgenin en büyük üçüncü şantiyesi olarak öne çıkıyor. Burada 14 bin 489 konutun yapımı son aşamaya geldi.
45 bini aşkın bağımsız bölüm teslim edildi
Cumartesi günü Adıyaman’da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın katılımıyla düzenlenen “Memleket aşkıyla 350 bin yuva tamam” temalı törende, ek olarak:
36 bin 884 konut, 3 bin 282 iş yeri, 5 bin 176 köy evi olmak üzere toplam 45 bin 342 bağımsız bölüm daha hak sahiplerine teslim edildi. Bu son teslimatla birlikte, deprem bölgesi genelinde toplam teslim sayısı 350 bin 178’e ulaştı.
Yıl sonunda hedef 452 bin 983 bağımsız bölüm
Bakanlığın açıklamasında, yıl sonuna kadar deprem bölgesinde:
358 bin 859 konut, 31 bin 307 iş yeri, 62 bin 817 köy evi olmak üzere toplam 452 bin 983 bağımsız bölümün tamamlanacağı ve böylece “asrın inşa seferberliğinin” yıl bitmeden hedefe ulaşacağı vurgulandı.
Tarihi çarşılar ve kent meydanları yeniden ayağa kalkıyor
Yalnızca konut projeleri değil, depremde ağır hasar alan şehir merkezlerinin ihyası da sürüyor. Bakanlık, Hatay, Malatya, Kahramanmaraş ve Adıyaman’da tarihi çarşıların, meydanların ve simge yapıların ayağa kaldırıldığını duyurdu.
- Hatay’da Habib-i Neccar Camii,
- Adıyaman’da Ulu Camii,
- Malatya’da Söğütlü Camii,
tarihi kimliği yeniden canlandıracak meydan projeleri kapsamında inşa ediliyor.
Ayrıca Hatay’da Tarihi Uzun Çarşı, Atatürk Caddesi, Kemalpaşa Caddesi ve Kurtuluş Caddesi eski görünümüne kavuşuyor. Malatya’da Bakıcılar Çarşısı, Kuyumcular Çarşısı ve Şire Pazarı yeniden inşa ediliyor. Kahramanmaraş’ta Tarihi Kapalı Çarşı ve Demirciler Çarşısı restore ediliyor. Adıyaman ise Ulu Camii çevresi ve Adıyaman Meydan Projesi ile kent merkezinin yeniden kimlik kazandığı bir dönüşüm sürecinden geçiyor.
Köylerde modern yaşam: İlk kırsal uydu kent kuruldu
Deprem bölgesinde köy evleri de modern standartlara uygun şekilde yeniden yapılıyor. Bugüne kadar 51 bin 281 köy evi hak sahiplerine teslim edildi. 2025 yılı sonuna kadar bu sayının 62 bin 817’ye çıkacağı açıklandı.
Hatay’da depremde dev kayaların yer değiştirdiği ve ağır hasar oluşan köylerde kapsamlı bir çalışma yürütüldü. Kumlu ilçesinde Türkiye’nin ilk kırsal uydu kenti kuruldu. Kumlu, Reyhanlı ve Antakya’daki 21 mahallede yaşayan vatandaşlar için Cumhuriyet Mahallesi’nde 777 köy evi tamamlandı.
11 bin kilometrelik altyapı yenilendi
Deprem bölgesinde sadece konutlar değil, şehirlerin tüm altyapısı da baştan inşa ediliyor. 11 bin kilometrelik altyapı çalışmasının yürütülmesi, Türkiye’nin çevresini dolaşacak uzunlukta bir hat anlamına geliyor.
Hatay’ın Defne ilçesindeki Büyükçat mevkiinde, İLBANK, Emlak Konut GYO ve Hatay Büyükşehir Belediyesi iş birliğiyle ileri biyolojik arıtma tesisi kuruluyor.
Defne–Antakya–Samandağ hattında 11,2 kilometre uzunluğunda, 5,6 metre çapında Türkiye’nin en büyük atık su tüneli inşa ediliyor.
Bu dev hat sayesinde TOKİ ve Emlak Konut projeleri ile mevcut yerleşimlerin tüm atık suları arıtma tesisine yönlendirilecek. 180 bin metreküp kapasiteli tesis tamamlandığında, Hatay’ın kanalizasyon sorunu çözülecek ve Asi Nehri’nin kirliliği sona erecek.
Bakan Murat Kurum, sosyal medya paylaşımında, “Asrın inşasında 350 bin tamam. 11 ilimizde mutlu sona çok az kaldı” mesajını verdi.
İl il tamamlanan bağımsız bölüm sayıları
Bakanlık, şehirlerdeki mevcut teslimatlar ve yıl sonu hedeflerini şöyle açıkladı:
- Adana: 11 bin 381 teslim – yıl sonu hedefi 12 bin 522
- Adıyaman: 38 bin 533 teslim – hedef 43 bin 573
- Diyarbakır: 16 bin 319 teslim – hedef 17 bin 577
- Elazığ: 12 bin 326 teslim – hedef 13 bin 142
- Gaziantep: 29 bin 433 teslim – hedef 29 bin 500
- Hatay: 98 bin 74 teslim – hedef 153 bin 248
- Kahramanmaraş: 51 bin 875 teslim – hedef 74 bin 187
- Kilis: 2 bin 261 teslim – hedef 2 bin 861
- Malatya: 68 bin 293 teslim – hedef 79 bin 420
- Osmaniye: 9 bin 200 teslim – hedef 12 bin 218
- Şanlıurfa: 12 bin 96 teslim – hedef 14 bin 735
- Bingöl: 62 konut tamamlandı
- Kayseri: 64 konut ve köy evi tamamlandı
- Sivas: 164 konut tamamlandı
- Tunceli: 97 köy evi tamamlandı
Kaynak: DHA
