TRT 1 ekranlarının sevilen dizisi Taşacak Bu Deniz, 19. bölümünde yer alan sahur sahnesiyle dini hassasiyetleri gündeme taşıdı. Başrollerini Deniz Baysal ve Ulaş Tuna Astepe’nin paylaştığı yapımda, karakterlerin ezan okunduğu sırada su içmeye devam etmesi sosyal medyada büyük bir tartışma başlattı. Vatandaşlar, oruca başlama vaktinin tam olarak ne zaman olduğunu ve ezan sırasında yeme içmenin dini hükmünü araştırmaya başladı. İşte Diyanet İşleri Başkanlığı verileri ve fıkhi bilgilere göre sahurda yeme içmenin sınırı.
Sahurda Ezan Okunurken Yemek İçmek Uygun Mu?
Diyanet İşleri Başkanlığı ve Din İşleri Yüksek Kurulu'nun güncel açıklamalarına göre, Ramazan ayında oruca başlama vakti olan 'imsak', sabah ezanının okunmaya başladığı andır. Takvimlerde belirtilen imsak saati, gecenin sona erdiğini ve sabah namazı vaktinin girdiğini gösterir. Bu nedenle, ezan okunmaya başladığı anda yeme ve içme eyleminin derhal sonlandırılması gerekmektedir.
Ezanın okunması, vaktin girdiğine dair bir ilandır. Dini hükümlere göre, imsak vakti girdikten sonra bilerek bir şey yiyip içmek orucu geçersiz kılar. Ancak ezan başladığı sırada ağızda bulunan lokmanın yutulmasında bir sakınca görülmemektedir. Bunun dışında, 'ezan bitene kadar yemek yenebilir' şeklindeki yaygın inanışın dini bir dayanağı bulunmamaktadır.
En Son Yeme-İçme Ne Zaman Bırakılmalı?
Oruç ibadetinin temel şartlarından biri olan imsak, tan yerinin ağarması (fecr-i sadık) ile başlar. Müslümanlar için yeme ve içmeyi bırakma sınırı, takvimlerde 'imsak' olarak gösterilen dakikadır. Bu vakit girdikten sonra mideye gidecek her türlü gıda maddesi veya su, oruca zarar verir. Peygamber Efendimiz (s.a.s) dönemindeki uygulamalarda, iki farklı ezan okunduğu bilinmektedir.
Hz. Bilal-i Habeşi’nin okuduğu ilk ezan, insanları sahur için uyandırma amacı taşırken; Abdullah ibn Ümmi Mektum’un okuduğu ikinci ezan imsak vaktinin girdiğini haber vermekteydi. Günümüzdeki uygulamada ise tek ezan okunmakta ve bu ezan doğrudan imsak vaktinin girişini temsil etmektedir. Bu sebeple, takvimdeki imsak vaktine titizlikle uyulması önerilmektedir.
Ezan Okunurken Yemek İçmek Uygun Mudur?
'Taşacak Bu Deniz' dizisindeki sahneyle tekrar alevlenen bu soruya uzmanlar net bir cevap vermektedir: İmsak vaktiyle birlikte okunan ezan esnasında su içmek uygun değildir. İmsak saati orucun fiilen başladığı andır. Eğer bir kişi imsak vaktinin girdiğini bildiği halde su içmeye devam ederse, bu durum orucun bozulmasına neden olur.
Sosyal medyada yankı bulan sahnede, ezan sesine rağmen su içilmeye devam edilmesi, izleyiciler tarafından 'yanlış bilgilendirme' olarak değerlendirildi. Diyanet yetkilileri, vatandaşların bu konuda tereddüde düşmemesi gerektiğini, esas olanın ezan sesi değil, takvimlerdeki kesin imsak dakikası olduğunu vurgulamaktadır. Şüpheye düşmemek adına, yeme içme işlemlerinin imsak vaktinden birkaç dakika önce bitirilmesi 'ihtiyat' açısından daha sağlıklı kabul edilmektedir.
