Ankara’nın en ünlü caddelerinden birine adını veren Tunalı Hilmi Bey kimdir? Hayatı, mücadelesi ve ardında bıraktığı izler bu haberde ele alınmaktadır.
Tunalı Hilmi Bey'in Hayatı Nasıldı?
Ankara’da yürüyüşe çıkan hemen herkesin yolu bir gün mutlaka bu caddeye düşer. Işıkları, kalabalığı, vitrinleri ve canlı şehir ritmiyle hafızalara kazınan bu yerin adı ise çoğu zaman fark edilmeden telaffuz edilir. Oysa bu isim, yalnızca bir caddeyi değil mücadeleyle yoğrulmuş bir hayatı temsil eder.
Abdullah Hilmi Tunalı, düşünceleriyle döneminin çok ilerisinde duran, sürgünler ve baskılarla geçen yıllara rağmen fikirlerinden vazgeçmeyen bir isimdi. Peki, başkentin en kalabalık caddelerinden birine adını veren bu kişi kimdir? 1871’de bugün Bulgaristan sınırları içinde kalan Eskicuma’da dünyaya geldi.
Eğitim ve Fikir Mücadelesi
Henüz çocukluk yıllarındayken yaşanan Osmanlı-Rus Savaşı, ailesinin hayatını kökten değiştirdi ve birlikte İstanbul’a göç etmek zorunda kaldılar. Farklı şehirlerde geçen eğitim hayatı, onun dünyaya tek bir yerden bakmamasını sağladı. Askeri tıbbiye yıllarında siyasal fikirlerle tanışması ise hayatının yönünü belirleyen en önemli dönüm noktalarından biri oldu.
Avrupa’ya gitmek zorunda kaldığında, bu durum onun için bir geri çekilme değil yeni bir başlangıç oldu. Cenevre’de eğitimini sürdürürken aynı zamanda yazdı, örgütlendi, yayınlar hazırladı ve düşüncelerini yaymak için yoğun çaba harcadı.
Meclis ve Siyasi Hayatı
1919’da Meclis-i Mebusan’a Bolu mebusu olarak girmesiyle birlikte fikirlerini doğrudan siyaset sahnesine taşıdı. Daha sonra Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde milletvekilliği yaptı. 1928 yılında hayatını kaybettiğinde ardında yalnızca siyasi bir geçmiş değil, güçlü bir düşünce mirası bıraktı.
Mezarı daha sonra Ankara’ya taşındı ve adı başkentin en bilinen caddelerinden biriyle yaşamaya devam etti. Bir insanın adının bir şehirde kalıcı hale gelmesi, çoğu zaman yalnızca görevlerle değil, bıraktığı izlerle mümkün olur.
Cadde ve Şehrin Sosyal Hayatı
Çankaya ilçesinde yer alan cadde, Ankara’nın sosyal hayatının en canlı merkezlerinden biri olarak öne çıkmaktadır. Başında bulunan Kuğulu Park ile bütünleşen bu alan, günün her saatinde hareketlidir. Mağazalar, kafeler, restoranlar, elçilik binaları ve sokak etkinlikleriyle yaşayan bir şehir koridoru gibi işlev görmektedir.
Bir yandan gündelik hayatın akışı sürerken, diğer yandan tarihten gelen bir isim bu hareketliliğin içinde sessizce varlığını hissettiriyor. Bugün bu caddeyi kullananların çoğu belki yalnızca bir buluşma noktası, bir yürüyüş rotası ya da alışveriş durağı olarak görüyor. Ancak bu isim, aslında fikirleri uğruna mücadele etmiş bir hayatın hatırasını taşımaktadır.
