Antalya'nın Kekova Adası yakınlarında yürütülen su altı kazılarında ortaya çıkarılan gemi batığı, Guinness Rekorlar Kitabı'na “Dünyanın en eski batığı” olarak girdi. Yaklaşık 4 bin 700 yıllık olduğu belirlenen bu batığın, Erken Tunç Çağı'na ait olduğu tespit edildi.
Su Altı Arkeolojisi Çalışmaları ve Keşif Süreci
Akdeniz Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Kültür Varlıklarını Koruma ve Onarım Bölümü Başkanı Doç. Dr. Hakan Öniz, Kültür ve Turizm Bakanlığı adına Akdeniz kıyı şeridinde uzun yıllardır su altı arkeolojisi çalışmaları yürüttüklerini belirtti. Bugüne kadar çok sayıda önemli batığı gün yüzüne çıkardıklarını ifade eden Öniz, Kekova Adası yakınlarında 2024'ten bu yana sürdürülen kazılarda yaklaşık 4 bin 700 yıllık amforalara ulaştıklarını aktardı.
Öniz, keşfin dünya basınında geniş yankı bulduğunu belirterek, Türkiye'nin su altı arkeolojisindeki konumuna dikkati çekti. Öniz, “Bu bizim açımızdan gurur verici. Cumhurbaşkanımızın söylediği gibi Türkiye su altı arkeolojisinde dünyada lider ülkelerden biri. Bize göre de lider 2-3 ülkeden biri. Çünkü çok iyi altyapımız, bu alanda çalışan çok iyi uzmanlarımız var. En önemlisi dünyanın en zengin kıyı şeridinde çalışıyoruz.” dedi.
Batığın Tarihi ve Bilimsel İncelemeler
Batığın bu hafta Guinness Rekorlar Kitabı'na dünyanın en eski batığı olarak kaydedildiğini ve resmen ilan edildiğini aktaran Öniz, ilk keşif sırasında geminin Osmanlı dönemine ait olabileceğini düşündüklerini belirtti. İlk değerlendirmelerde batığın 100 ila 400 yıllık olabileceğinin tahmin edildiğini ifade eden Öniz, daha sonra yapılan bilimsel incelemelerle gerçek yaşının ortaya çıkarıldığını anlattı.
Yaklaşık 35-40 metre derinlikteki batıktan çıkarılan eserlerin incelendiğini ve bilimsel tarama çalışmalarının yürütüldüğünü kaydeden Öniz, amforaların benzerlerine ilişkin araştırmaların keşfin tarihini belirlemede önemli rol oynadığını vurguladı. Geçen yıl yapılan yayın çalışmaları sırasında benzer amforaların Mısır'da da bulunduğunu gördüklerini belirten Öniz, Kültür ve Turizm Bakanlığının izniyle yeniden alana dalış yaptıklarını ve eserlerin Erken Tunç Çağı'na ait olduğunu tespit ettiklerini ifade etti.
Eserlerin Sergilenmesi ve Gelecek Planları
Batıktan çıkarılan, ağırlıklı olarak amforalardan oluşan eserlerin bir bölümünün bölge laboratuvarında, diğer bölümünün ise Akdeniz Üniversitesinin Kemer'deki su altı arkeoloji laboratuvarında işlemden geçirildiği bildirildi. Dünyanın en eski batığından çıkarılan eserlerin gelecek aylarda İstanbul Haydarpaşa'da yapımı tamamlanan “Dört Deniz Bir Müze”de sergilenmesi planlanıyor. Bazı eserler ise Antalya'nın Kemer ilçesinde inşaatı tamamlanmak üzere olan Akdeniz Sualtı Arkeolojisi Müzesi'nde ziyaretçilerle buluşacak.
Öniz ve ekibi, 2024 yılında kıyı ve yüzey araştırmalarının ardından Kekova açıklarında tespit edilen eşya ve malzemelerin bir batığa ait olduğunu belirledi. Kültür ve Turizm Bakanlığının izniyle gerçekleştirilen sonraki dalışlarda eserler çıkarılarak bilimsel incelemelere başlandı. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy da 14 Ekim 2026'da yaptığı açıklamada, Antalya'nın Kekova Adası yakınlarında dünyanın en eski batığına ait yaklaşık 4 bin 700 yıllık amforaların bulunduğunu duyurdu.
