Yapay zeka meslekleri, günümüzde giderek daha fazla önem kazanan bir alan olarak dikkat çekmektedir. Küresel yapay zeka iş gücünde kadınların payı yaklaşık %22 seviyesinde bulunurken, bu durum kadınların bu alanda daha fazla yer alması için bir fırsat sunup sunmadığı sorusunu gündeme getiriyor.
Kadınların yapay zeka sektöründeki rolü nedir?
UN Women'ın 22 Eylül 2026 tarihli açıklamasına göre, yapay zeka mesleklerinde kadınların üst düzey liderlik görevlerinin %14'ünden azını üstlendiği görülmektedir. Bu veriler, kadınların kariyer fırsatlarını değerlendirirken sadece işe girişle sınırlı kalmayıp, aynı zamanda karar alma yetkisine de dikkat edilmesi gerektiğini göstermektedir.
Ravio'nun 5 Kasım 2026 tarihli Avrupa teknoloji verilerinde ise kadınların üst yönetimdeki payı %22 olarak belirlenmiştir. Ancak bu iki rapor, aynı çalışan grubunu incelememektedir ve Türkiye'deki resmi yapay zeka cinsiyet oranı hakkında net bir bilgi sunmamaktadır.
Kadınların yapay zeka araçlarını kullanma oranı nedir?
UN Women'ın Gender Snapshot 2026 açıklamasında, kadınların üretken yapay zeka araçlarını kullanma olasılığının erkeklerden yaklaşık %20 daha düşük olduğu belirtilmektedir. Üretken yapay zeka, verilen talimatlardan metin veya görsel gibi yeni içerikler oluşturan sistemleri ifade etmektedir. Bu %20'lik fark, kadınların kullanım oranının %20 olduğu anlamına gelmemekte, daha çok kadınlarla erkekler arasındaki göreli kullanım farkını anlatmaktadır.
Ayrıca, bu durum kadınların becerisi veya teknolojiye ilgisi hakkında kesin bir hüküm vermeyi sağlamamaktadır. Temsil, kullanım ve liderlik gibi konuların birbirinden ayrı değerlendirilmesi gerektiği düşünülmektedir.
Avrupa'daki kadın teknoloji çalışanlarının durumu nedir?
Ravio'nun 2026 kadın teknoloji çalışanları analizinde, kadınların Avrupa teknoloji iş gücünün %36'sını oluşturduğu görülmektedir. Bu oran, önceki yıl %38 düzeyindeydi. Verilen seri, kadın temsilinin kendiliğinden ve sürekli yükseldiği varsayımını desteklememektedir. Kadınların yönetici rollerindeki payı %36, üst yönetimdeki payı ise %22 olarak belirlenmiştir.
Bununla birlikte, bu dağılım aynı kişilerin yıllar içindeki terfi yolculuğunu izlememekte ve bu nedenle rakamları doğrudan terfi olasılığı gibi okumamak gerekmektedir. Yine de görev seviyeleri arasındaki fark, iş görüşmesinde sorulacak konuları belirlemek açısından önemli bir değer taşımaktadır.
Türkiye'deki okurların bu oranları değerlendirirken, UN Women'ın küresel yapay zeka alanını, Ravio'nun ise Avrupa teknoloji sektörünü ele aldığını göz önünde bulundurması gerekmektedir. Dolayısıyla bu oranları Türkiye'deki şirketlere veya tüm mesleklere taşımak doğru olmayacaktır. Türkiye'den başvuru yaparken, ilanı, ekibi ve çalışma koşullarını ayrı ayrı değerlendirmek daha sağlam bir yaklaşım olacaktır.
