NASA ile ABD Enerji Bakanlığı, Ay yüzeyinde kullanılmak üzere bir nükleer fisyon reaktörü geliştirilmesine yönelik ortak çalışmalarını sürdürme kararlılığını yineledi. Yapılan açıklamaya göre, reaktörün geliştirme süreci ile Dünya’daki test aşamalarının 2030 yılına kadar tamamlanması hedefleniyor.
Planlanan sistemin, Ay görevleri için uzun yıllar boyunca kesintisiz enerji sağlaması amaçlanıyor. Böylece Dünya’dan sürekli yakıt gönderilmesine duyulan ihtiyacın ortadan kaldırılması ve Ay’daki sürdürülebilir operasyonların desteklenmesi hedefleniyor.
NASA Yöneticisi Jared Isaacman, iş birliğine ilişkin değerlendirmesinde, söz konusu anlaşmanın NASA ile Enerji Bakanlığı arasındaki koordinasyonu güçlendirdiğini belirterek, bunun uzay keşiflerinde yeni bir dönemin kapısını aralayacak yeteneklerin geliştirilmesine katkı sunacağını ifade etti.
Ay Ortamı Tasarımı Zorlaştırıyor
Ay yüzeyinde bir nükleer reaktörün güvenli şekilde çalıştırılması, Dünya’daki sistemlere kıyasla çok daha karmaşık mühendislik çözümleri gerektiriyor. En kritik sorunların başında, reaktörün ürettiği atık ısının nasıl yönetileceği geliyor.
Dünya’daki nükleer santraller, fazla ısıyı su bazlı soğutma sistemleri ve atmosfer yoluyla dağıtıyor. Ancak Ay’da atmosfer bulunmaması, bu yöntemi imkânsız kılıyor. Bu nedenle mühendisler, ısının katı iletim yoluyla ya da sıvı metal soğutucular kullanılarak dağıtılmasına yönelik alternatif çözümler üzerinde çalışıyor.
Ay yüzeyini kaplayan ve güneş radyasyonu nedeniyle elektrostatik özellik kazanan ince toz tabakası da ayrı bir zorluk oluşturuyor. Oldukça aşındırıcı olan bu tozun, mekanik ve elektronik sistemlere zarar vermemesi için reaktörün özel koruma ve yalıtım önlemleriyle tasarlanması gerekiyor.
Buna ek olarak, reaktör çevresinde görev yapacak astronotların güvenliği için etkili radyasyon kalkanlarının oluşturulması da tasarım sürecinin temel unsurları arasında yer alıyor.
40 Kilovatlık Sürekli Enerji Hedefi
Bilim insanları, söz konusu teknik engeller üzerinde uzun süredir çalışmalarını sürdürüyor. Mevcut hedef, yaklaşık 10 yıl boyunca kesintisiz enerji sağlayabilecek ve ortalama 30 hanenin ihtiyacını karşılayabilecek en az 40 kilovatlık bir güç üretim kapasitesine ulaşmak.
İlk tasarım aşamasının tamamlandığı belirtilse de, bu konseptlerin uzayda kullanılabilecek uçuşa hazır sistemlere dönüştürülmesinin zaman alacağı öngörülüyor. Finansman gereksinimleri, yasal düzenlemeler ve ileri düzey mühendislik sorunları, sürecin yavaş ilerlemesine neden olan başlıca faktörler olarak öne çıkıyor.
Ay’da kurulacak bir nükleer fisyon reaktörü, uzun vadede uzay araştırmaları için önemli bir enerji kaynağı olarak görülüyor. Ancak mevcut açıklamalar, bu hedefin kısa vadede değil, aşamalı ve uzun soluklu bir planlama çerçevesinde hayata geçirilmesinin öngörüldüğünü ortaya koyuyor.
Kaynak: TRT Haber
