Plasebo etkisi, gerçek bir ilaç ya da tedavi olmamasına rağmen kişinin iyileşeceğine inanmasıyla olumlu sonuçların ortaya çıkmasıdır. Başka bir deyişle, iyileşeceğine dair beklenti bile ağrının hafiflemesine katkı sağlayabilir. Uzmanlara göre umut ve beklenti, ağrı algısının azalmasında önemli bir rol oynuyor.
beyin, ağrıyı azaltabilecek kimyasal bir yanıt üretebiliyor
Araştırmacılar bu mekanizmayı incelemek için fareler üzerinde bir deney gerçekleştirdi. Fareler iki farklı bölmeden oluşan bir ortama yerleştirildi: biri normal sıcaklıkta, diğeri ise rahatsız edici derecede sıcaktı. Zamanla fareler bir bölmeyi güvenli ve konforlu olarak algılamayı öğrendi. Daha sonra iki alan da sıcak yapılmasına rağmen fareler “güvenli” olduğunu düşündükleri bölümde daha az ağrı hissetmeye devam etti. Üstelik bu etki yaklaşık bir hafta sürdü. Araştırmada, ağrı algısıyla öğrenme süreçlerini birbirine bağlayan bir sinirsel devre keşfedildi. Bu devre aktive olduğunda vücudun doğal ağrı kesicileri olan endorfinlerin salgılanması tetikleniyor. Yani beyin, ortada gerçek bir ilaç olmasa bile ağrıyı azaltabilecek kimyasal bir yanıt üretebiliyor.
Çalışmanın baş yazarı Greg Scherrer, kronik ağrıyı tedavi etmek için yan etkisi ve bağımlılık riski olmayan yöntemlere ihtiyaç duyulduğunu belirtiyor. Bu sinirsel mekanizmanın keşfi, vücudun doğal ağrı kesici sistemini güvenli şekilde harekete geçirebilecek yeni tedavilerin geliştirilmesine yardımcı olabilir.
Uzmanlara göre plasebo etkisi, gelecekte ağrı yönetiminde önemli bir rol oynayabilir ve bazı durumlarda en güçlü ağrı kesici insanın kendi zihni olabilir.
Kaynak: GQ Türkiye
