Arjantin'in Neuquén eyaletinde bulunan Chapelco Aviador Carlos Campos Havalimanı, uçakların güvenli bir şekilde iniş ve kalkış yapabilmesi için eğitimli yırtıcı kuşları kullanmaya başlamıştır. Bu uygulama, pist çevresinde uçurulan şahin ve doğanların, uçaklar için tehlike oluşturabilecek diğer kuşları bölgeden uzaklaştırması amacıyla gerçekleştirilmektedir.
Yırtıcı Kuşların Rolü Nedir?
Yaban hayatı uzmanı François de Grossouvre, özel olarak eğitilmiş üç yırtıcı kuşla pist ve çevresindeki kuş hareketliliğini kontrol altında tutmaktadır. Havalimanlarının çevresinde yaşayan kuşlar, özellikle uçakların kalkış ve iniş yaptığı sırada ciddi riskler oluşturabilmektedir. Bu nedenle, kuşların uçaklarla çarpışması, motorlarda ve diğer bölümlerde hasara yol açabildiği için pist çevresindeki hareketlilik sürekli kontrol altında tutulmaktadır.
Chapelco Havalimanı, bu soruna karşı binlerce yıllık doğancılık yöntemini kullanarak, eğitimli yırtıcı kuşları belirli zamanlarda pist ve çevresinde uçurmaktadır. Gökyüzünde doğal avcılarını gören diğer kuşlar, bölgeden uzaklaşarak uçuş alanının boş tutulmasını sağlamaktadır.
Havalimanında Kullanılan Yırtıcı Kuşlar
Havalimanındaki ekipte Galileo adlı bir gökdoğan, Cafrune adlı bir aplomado doğanı ve Margot adlı bir Harris şahini bulunmaktadır. Her biri farklı uçuş ve avlanma özelliklerine sahip olduğu için hangi kuşun kullanılacağı, pist çevresinde görülen türe ve hava koşullarına göre değişiklik göstermektedir. Özellikle Galileo'nun görevi, pistin üzerinde ve çevresinde uçarak diğer kuşları uzaklaştırmaktır.
Galileo, dalış sırasında saatte 300 kilometrenin üzerine çıkabilen hızıyla dikkat çekmektedir. Görev sırasında 800 metreden fazla yükselerek pist çevresindeki kuşların uzaklaşmasını sağlamaktadır. Mevsimlere göre havalimanında karşılaşılan hayvanlar da değişiklik göstermektedir. Sonbaharda papağan sürüleri ve yerel kuşlar öne çıkarken, kış sonu ve yaz aylarında ördekler, kızkuşları ve farklı türlerle karşılaşılabilmektedir.
François de Grossouvre'un Deneyimi ve Yöntem
Margot ise gerektiğinde operasyon alanındaki tavşan ve yabani tavşanların kontrolünde de kullanılmaktadır. Sistemin başındaki François de Grossouvre'un yaban hayatıyla geçmişi uzun yıllara dayanmaktadır. Patagonia'ya gelmeden önce yaklaşık 20 yıl boyunca Afrika'nın farklı ülkelerinde safari rehberi olarak çalışan Grossouvre, burada edindiği hayvan davranışı deneyimini doğancılıkla birleştirerek havalimanında kullanmaktadır.
Yırtıcı kuşlarla kontrol yalnızca Chapelco'ya özgü bir yöntem değildir; dünyanın farklı havalimanlarında da benzer uygulamalar bulunmaktadır. Chapelco'daki sistem, 2023'ten beri havalimanının günlük yaban hayatı kontrolünün bir parçası olarak kullanılmaktadır.
