Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), ekim ayına ilişkin Fiyat Gelişmeleri Raporu'nu yayımladı. Rapora göre, tüketici fiyatları ekim ayında yüzde 2,58 artarken, yıllık enflasyon yüzde 29,77 olarak gerçekleşti. Bu dönemde enerji ve işlenmemiş gıda fiyatları, aylık enflasyonda belirleyici bir rol oynadı.
Enerji Fiyatlarındaki Artışın Etkisi Nedir?
Enerji fiyatları ekim ayında yüzde 4,92 artış gösterdi ve grubun yıllık enflasyonu 5,26 puan yükselerek yüzde 51,37'ye ulaştı. Bu artışta, küresel gelişmelerin etkisiyle yükselen akaryakıt, tüp gaz ve katı yakıt fiyatları etkili oldu. Ekim ayında akaryakıt fiyatları yüzde 6,38, tüp gaz fiyatları yüzde 8,25, katı yakıt fiyatları ise yüzde 17,13 artış kaydetti.
Mevsimsellikten arındırılmış veriler, tüketici fiyatlarındaki aylık artışın gıda ve enerji fiyatlarının etkisiyle önceki aya kıyasla yükseldiğine işaret etti. TCMB bünyesinde takip edilen göstergeler ise enflasyonun ana eğiliminin ekim ayında aylık ve üç aylık ortalamalar bazında yataya yakın seyrettiğini ortaya koydu.
Gıda Fiyatlarındaki Değişimler Nelerdir?
Gıda ve alkolsüz içecekler grubu fiyatları ekim ayında yüzde 3,50 yükselirken, yıllık enflasyon yüzde 27,73 olarak gerçekleşti. İşlenmemiş gıda fiyatları aylık bazda yüzde 6,04 artış gösterdi. Bu gelişmede, tarladan seraya geçişin de etkisiyle yükselen taze meyve ve sebze fiyatları belirleyici oldu. Ayrıca, beyaz et fiyatlarındaki artış eğilimi de devam etti.
İşlenmiş gıdada aylık enflasyon yüzde 1,66'ya yükseldi. Bu grupta kahve ve çay ürünlerindeki fiyat artışları sürerken, ekmek ve tahıllarda fiyat artışı yüzde 0,90 ile ılımlı seyretti.
Hizmet Sektöründeki Fiyat Değişiklikleri
Hizmet fiyatları ekim ayında yüzde 0,99 artarken, grubun yıllık enflasyonu 1,09 puan azalarak yüzde 36,56'ya geriledi. Yıllık enflasyon tüm hizmet alt gruplarında düşüş gösterdi. Kira fiyatlarında aylık artış yüzde 2,55 olurken, yıllık kira enflasyonu yüzde 39,71 ile gerileme eğilimini sürdürdü.
Ulaştırma hizmetlerinde fiyatlar aylık yüzde 0,91 yükseldi. Bu artışta otobüs ve okul servisi ücretlerindeki yükseliş etkili olurken, hava yoluyla yurt dışı yolcu taşımacılığı ücretlerindeki gerileme artışı sınırladı. Lokanta ve oteller grubunda aylık enflasyon yüzde 0,47 ile önceki aylara kıyasla belirgin biçimde yavaşladı.
TCMB'nin raporunda, temel mal fiyatlarının ekim ayında mevsimsel etkilerle yüzde 3,92 yükseldiği ve grubun yıllık enflasyonunun 0,80 puan artışla yüzde 16,70 olduğu belirtildi. Yeni sezonun etkisiyle giyim ve ayakkabı fiyatları yüzde 12,75 artarken, dayanıklı tüketim mallarında aylık enflasyon yüzde 0,94 olarak kaydedildi.
Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) ekim ayında yüzde 1,65 artarken, yıllık üretici enflasyonu yüzde 27,41 ile görece yatay seyretti. Ana sanayi grupları arasında ara malı fiyatları yüzde 2 artışla öne çıktı. Dayanıksız tüketim mallarında fiyatlar yüzde 1,74 yükselirken, diğer ana sanayi gruplarındaki artışlar yüzde 0,9 ile yüzde 1,3 aralığında gerçekleşti.
