Alüminyum fosfit, özellikle zararlı böcek ve haşerelerle mücadelede kullanılan güçlü bir fumigasyon maddesidir. Genellikle depolanan tahıllar, bakliyatlar, unlu mamuller, depolar ve kimi zaman da haşere sorunu bulunan kapalı alanlarda tercih edilir. Tablet, granül veya toz formunda kullanılabilen bu madde, nemle temas ettiğinde hızla kimyasal reaksiyona girer.
Alüminyum fosfit zehirli mi?
Alüminyum fosfitin asıl etkisi, su veya nemle temas ettiğinde açığa çıkan fosfin gazı ile ortaya çıkar. Fosfin, çok güçlü bir zehirli gazdır. Zararlı böceklerin yumurtadan ergine tüm evrelerine etki ettiği için tarımsal depolarda oldukça etkili bir yöntem olarak bilinir. Ancak aynı gaz, insanlar için de ciddi derecede zehirlidir.
Fosfin gazı kokusuzdur ve kısa sürede yüksek konsantrasyona ulaşabilir. Bu nedenle alüminyum fosfit:
- Doğru koşullarda saklanmadığında,
- Kapalı ve havalandırması yetersiz ortamlarda uygulandığında,
- Eğitimsiz kişilerce gelişi güzel kullanıldığında ölümcül sonuçlara yol açabilir. Gaz, solunum yoluyla vücuda girerek akciğer ve merkezi sinir sistemi üzerinde ciddi tahribat oluşturabilir.
Alüminyum fosfit Zehirlenmesi Belirtileri Neler?
Fosfin gazına maruz kalma durumunda en çok görülen şikayetler arasında şunlar yer alır:
- Ani başlayan mide bulantısı ve kusma
- Baş ağrısı
- Solunum güçlüğü
- Baş dönmesi
- Bilinç kaybı
Yoğun maruziyetlerde hızlı şekilde organ yetmezliği ve ölüm görülebilir.
Alüminyum fosfiti Kimler Kullanabilir?
Türkiye’de olduğu gibi birçok ülkede alüminyum fosfit kullanımı lisanslı uygulayıcıların sorumluluğundadır. Ev ortamlarında, otellerde veya kapalı yaşam alanlarında kontrolsüz kullanım son derece tehlikelidir.
Uzmanlar, alüminyum fosfitin profesyonel fumigasyon dışında kullanılmaması gerektiğini, yanlış kullanımın sadece kullanıcıyı değil, aynı binada yaşayan ya da çalışan herkesi etkileyebileceğini vurguluyor. Özellikle ortak havalandırma kanallarına sahip yapılarda risk çok daha yüksektir.
Son dönemde bazı vakalarda alüminyum fosfit kaynaklı zehirlenme ihtimallerinin gündeme gelmesi, toplumda endişe yaratıyor. Yetkililer, bu tür kimyasalların kontrolsüz kullanımına karşı sıkı denetim yapılması gerektiğini ifade ediyor.
