Rekabet Kurulu tarafından dijital pazarlarda ortaya çıkan güncel rekabet sorunlarının çok boyutlu biçimde ele alınmasına, uluslararası düzenleme eğilimlerinin değerlendirilmesine ve Türkiye'ye özgü politika seçeneklerinin tartışılmasına katkı sağlaması amacıyla ‘Dijital Çağda Rekabet Politikaları Çalıştayı' düzenlendi. Ticaret Bakanı Ömer Bolat'ın katılımıyla gerçekleşen çalıştayda, dijital pazarlarda değişen rekabet dinamikleri, yeni nesil rekabet sorunları ve yapay zeka çağında politika seçenekleri, sektör temsilcileri ve akademisyenler tarafından ele alındı.
'kişi başına düşen gelir 18 bin doları aştı'
Bakan Bolat, Türkiye ekonomisindeki büyümenin dijital dönüşümle desteklendiğini vurguladı. Türkiye’nin altı yıla yakın bir süredir kesintisiz büyüdüğünü belirten Bolat, milli gelirin 1 trilyon 639 milyar dolara, kişi başına düşen gelirin ise 18 bin doları aştığını açıkladı. Bakan Bolat, Türkiye ekonomisinin son 23 çeyrektir pozitif büyüme kaydettiğini belirtti. Ekonomik büyümede artık en kritik alanların başında "dijital ve yeşil dönüşümün" geldiğini ifade eden Bakan Bolat, bu iki unsurun ikiz dönüşüm olarak sanayi, üretim ve ticaretin geleceğini şekillendireceğini söyledi.
Bakan Bolat, şirketlerin küresel pazarda hem kullandıkları teknolojilerle hem de dijital altyapılarıyla rekabet ettiklerine dikkat çekerek konuşmasını şöyle sürdürdü:
“Bugün son 23 çeyrektir, yani altı yıla yakın bir süredir pozitif büyüme kaydeden ve 1 trilyon 639 milyar dolar milli gelire ve kişi başına 18 bin doları aşan bir seviyeye ulaşan ülkemizde, artık ekonomik büyümede en kritik alanlardan birisi de dijital dönüşüm olmaktadır. Bir diğeri de yeşil dönüşüm. Bu ikiz dönüşümler sanayilerin, üretimin ve ticaretin gelecekte belirleyici unsurları konumundadırlar.”
e-ticaret sektörünün büyüklüğü ele alındı
Bakan Bolat, e-ticaret, e-ihracat, dijital hizmetler ve yapay zeka destekli iş modellerinin firmaların yeni pazarlara ulaşmasını kolaylaştırdığını, KOBİ'lere ise dijital kanallar üzerinden rekabet gücü kazandırdığını belirterek, Ticaret Bakanlığı verilerinin dijital dönüşümün geldiği noktayı açıkça gösterdiğini ifade etti. Bakan Bolat, mayıs ayında Türkiye'deki 2025 yılı e-Ticaret Raporu'nu kamuoyuyla paylaştıklarını hatırlatarak, "Gerçekten çok önemli verilerin yer aldığı bu rapor, üretim yapan, ticaret yapan herkesin dikkate alması gereken verileri ihtiva etmekteydi. E-ticaret sektörünün büyüklüğü yaklaşık 4,6 trilyon lira. E-ticaretin içinde vatandaşımıza, satıcılara, esnafa direkt dokunan bir alan olan perakende e-ticaretin hacmi de 2 trilyon 460 trilyon, yani yaklaşık 2 buçuk trilyon lira da e-perakende e-ticaret olmaktadır. Ama asıl çarpıcı olan e-ticaretteki işlem sayısı yaklaşık 6 milyar adet işleme ulaşmıştır" diye konuştu.
yapay zeka pazarının 1,3 milyar dolara ulaşması bekleniyor
Yapay zeka alanındaki küresel gelişmelere de değinen Bolat, "Dünyada geçen yıl yapay zeka pazarının 584 milyar dolarlık bir büyüklüğe ulaştığı hesaplandı. Bu büyüklüğün 2032 yılında 1,4 trilyon dolara yükseleceği tahmin edilmektedir. Türkiye'de yapay zeka pazarı 2025 yılında yaklaşık 571 milyon dolar seviyesinde, 2032 itibarıyla da 1,3 milyar dolara ulaşması beklenmektedir" şeklinde konuştu.
Küresel ticarette teknoloji yoğun sektörlerin belirleyici hale geldiğini belirten Bolat, yapay zeka altyapısında kullanılan ürünlere yönelik talebin uluslararası ticaretin büyümesini desteklediğini, çip, yarı iletken ve veri iletim ekipmanlarının ticaret hacminde önemli artış yaşandığını ifade etti.
Bakan Bolat, işletmelerde yapay zeka kullanımının her geçen gün arttığını ifade etti. Yapay zeka kullanan işletmelerin toplam işletmeler içindeki payının 2021 yılında yüzde 2,7 seviyesindeyken 2024 yılında yüzde 4,4'e yükseldiğini belirten Bolat, 250 ve üzeri çalışanı bulunan büyük ölçekli işletmelerde ise bu oranın yüzde 22'ye ulaştığı bilgisini paylaştı. Bakan Bolat, bu veriler ışığında yapay zekanın artık e-ticarette bir tercih olmaktan çıktığını ve rekabet gücünün en temel unsurlarından biri haline geldiğini vurguladı.
‘günümüzde çalışmalar dijital platformlar etrafında şekillendi’
Dijitalleşmeyle birlikte rekabet hukukunun da yeni bir boyut kazandığına dikkat çeken Bakan Bolat, geçmişte bu alandaki çalışmaların daha çok fiyat, maliyet ve pazar payı gibi göstergeler üzerinden yürütüldüğünü hatırlattı. Bolat, günümüzde ise çalışmaların dijital platformlar, veri, algoritmalar ve yapay zeka unsurları etrafında şekillendiğini dile getirdi. Rekabet Kurumunun yürüttüğü soruşturmalarda ve çalışmalarda dijital dünyadaki rekabet dışı uygulamaların yoğunlaştığının net bir şekilde görülebildiğini söyleyen Bolat, bu durumun soruşturma sayılarına ve kapsadığı sektörlere de yansıdığını sözlerine ekledi.
Etkinliğin sonunda Rekabet Kurumu Başkanı Birol Küle, Bakan Bolat'a günün anısına bir hediye takdim etti. Program, gerçekleştirilen konuşmaların ardından basına kapalı olarak sürdürüldü.
Kaynak: İHA
