Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın hazırladığı "Çevre Yönetimi Hizmetleri Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik", 33392 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Değişiklik, 1 Kasım 2022 tarihli mevcut yönetmelikte önemli güncellemeler içeriyor.
Çevre danışmanlık firması tanımı yeniden yapıldı
Yönetmelikte, çevre danışmanlık firması tanımı güncellendi. Buna göre firma, çevre yönetimi hizmeti kapsamındaki başvuruları yapan, her türlü rapor ve teknik belgeyi hazırlamaya yetkili ve bunlardan sorumlu olan, aylık faaliyet raporunda aykırılıkları tespit ederek Bakanlığa bildirmekle yükümlü olan bir tüzel kişilik olarak tanımlandı. Ayrıca "yetkilendirilmiş kişi", "aykırılık" ve "uygunsuzluk" kavramlarına da yeni tanımlar getirildi.
Hangi işletmeler ne sıklıkla çevre yönetimi hizmeti alacak?
Yönetmeliğe eklenen fıkraya göre, Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliği EK-1 listesinde yer alan işletmeler ayda en az iki iş günü, EK-2 listesinde yer alan işletmeler ile bu listelerde yer almayan ancak hizmet alan işletmeler ise ayda en az bir iş günü çevre yönetimi hizmeti almak zorunda olacak. Bakanlık, işletmelerin kirleticilik riskleri ve kapasitelerini göz önüne alarak bu süreleri değiştirebilecek.
Çevre danışmanlık firması yeterlik belgesi şartları netleşti
Yönetmeliğe göre çevre danışmanlık firması yeterlik belgesi, tam süreli istihdam edilen en az beş personelden oluşan firmalara verilecek. Bu personelden en az birinin çevre alanında yedi yıl ve üzeri, en az birinin beş yıl ve üzeri, en az birinin de üç yıl ve üzeri mesleki tecrübeye sahip olması gerekiyor. Ayrıca firmanın ortaklık payı bakımından ortaklarının yüzde ellisinden fazlasının çevre yönetimi hizmeti yeterlik belgesine sahip olması şartı getirildi.
Devlet güvenliğine karşı suçlardan hüküm giyenler belge alamayacak
Düzenlemeye göre, yeterlik belgesi alacak personel ile firma yetkilileri arasında Devletin güvenliğine karşı suçlar, anayasal düzene karşı suçlar, milli savunmaya karşı suçlar, Devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk ile terör suçları nedeniyle kamu görevinden çıkarılmamış olma şartı arandı.
Ortak vefat ettiğinde ne olacak?
Yönetmelik, firma ortaklarından birinin vefatı halinde hissenin kanuni varislere intikal edeceğini, ancak varislerin firma hisselerini ortaklık yapısını bozacak kişilere devredemeyeceğini düzenledi. Vefat sonrası ortaklık yapısının yüzde ellisinden fazlasının çevre yönetimi hizmeti yeterlik belgesine sahip olma şartı bozulursa, varislerin firmada teknik konularda yönetici veya yetkili olamayacağı belirtildi.
İşletmelerin ve firmaların yükümlülükleri genişletildi
Yeni düzenlemeyle çevre danışmanlık firmalarına, işletmede tespit edilen uygunsuzluğu aylık faaliyet raporuna yazma, 90 gün içinde giderilmeyen uygunsuzlukları yetkili makama bildirme yükümlülüğü getirildi. Ayrıca firmaların, Bakanlığın Merkezi Laboratuvar Belirleme Sistemi (MELBES) üzerinden emisyon ölçüm ve analiz başvurusu yapması da zorunlu hale geldi.
Yanlış bilgi veren firmaların belgesi 2 yıl iptal edilecek
Yönetmeliğe göre, denetimler sonunda yanlış veya yanıltıcı bilgi verdiği ya da belge düzenlediği tespit edilen personel, çevre yönetim birimleri veya firmaların yeterlik belgeleri 2 yıl süreyle iptal edilecek. Aynı yaptırım, ceza puanı toplamının son 4 yıl içinde 200 ceza puanına ulaşması halinde de uygulanacak.
Asgari fiyat tarifesi yeniden belirlendi
Düzenlemeye göre aylık asgari fiyat, sözleşmelerin imzalandığı tarihte geçerli olan aylık net asgari ücretin, EK-1 listesindeki işletmeler için 4'te 3'üne, EK-2 listesindeki işletmeler için ise yarısına, buna çevre izin ve lisans birim fiyat bedellerinin yüzde 5'i eklenerek hesaplanacak.
Hizmet almayan işletmelere idari para cezası uygulanacak
Yönetmeliğe eklenen yeni madde uyarınca, çevre yönetimi hizmeti almayan işletmelere 2872 sayılı Kanun'un ilgili maddesi gereği idari para cezası verilecek. Aykırılıkları aylık faaliyet raporuna yazmayan ve gerekli bildirimleri yapmayan çevre danışmanlık firmalarına da idari para cezası uygulanacak.
Geçiş süreci nasıl işleyecek?
Yönetmeliğe göre, daha önce çevre danışmanlık firması yeterlik belgesi almış firmalar, büro tescil belgesi şartını 1 Ocak 2027 tarihinden itibaren sağlamakla yükümlü olacak. Mevcut sözleşmelerin de en geç 1 Ocak 2027 tarihine kadar yeni asgari fiyat tarifesi esas alınarak yenilenmesi gerekiyor. Yönetmelik, yayımı tarihinde yürürlüğe girdi.
