DENİZLİ (AA) SEBAHATDİN ZEYREK Deniz Kaplumbağası Araştırma Kurtarma Rehabilitasyon Merkezinin (DEKAMER) hazırladığı proje kapsamında, caretta carettaların balıkçı ağlarına takılmasını engellemeye yönelik yöntemler, bilim insanlarına destek veren balıkçılarla denizde test ediliyor.
Muğla'nın Ortaca ilçesindeki Dalyan Mahallesi'nde 2008'de kurulan DEKAMER'de, yaralı bulunan deniz kaplumbağalarının tedavi ve bakımları yapılıyor.
Kuruluşundan bu yana merkezde müdahale edilen 469 deniz kaplumbağasından 259'u sağlığına kavuşturuldu. 5 deniz kaplumbağasının tedavisine devam ediliyor. Merkeze getirilen 205 deniz kaplumbağası ise kurtarılamadı.
Merkezde tedavi ve rehabilitasyon çalışmalarının yanı sıra deniz kaplumbağalarının yaşamına dair araştırmalar da yapılıyor.
"Carettalar denizlerin değirmenleri"
DEKAMER'in başkanlığını yürüten Pamukkale Üniversitesi FenEdebiyat Fakültesi Zooloji Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Yakup Kaska, AA muhabirine, deniz kaplumbağalarının denizlerdeki ekosistem için büyük önemi olduğunu vurguladı.
Caretta carettaları "denizlerin değirmeni" olarak nitelendirdiğini aktaran Prof. Dr. Kaska, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Çünkü kaplumbağaların dişleri yok. Ağzında ezdiği deniz canlısından kalanlar, küçük balıkların besinini oluşturuyor. Küçük balıkların büyümesi için kaplumbağalara ihtiyaç var. Diğer tür olan yeşil deniz kaplumbağaları denizlerin çayırlarını biçerek, oksijenlenmesini sağlıyor. Denizlerin oksijenlenmesiyle birlikte tüm canlıların çoğalmasına yardımcı oluyor. Biz her iki türün korunmasına yönelik çalışmalar yürütüyoruz."
"Yılda 130 binin üzerinde kaplumbağa ağlara takılıyor"
Bu deniz canlılarına yönelik en büyük tehdidin balıkçı ağları olduğunu belirten Kaska, "Akdeniz genelinde 1 yılda 130 binin üzerinde kaplumbağa ağlara takılıyor. Yaklaşık 3040 bini ölüyor. Türkiye'de ise 10 bin civarında ölüm olduğunu çalışmalarla ortaya koyduk." diye konuştu.
İki yıl önce başlattıkları proje kapsamında kaplumbağaların ağlara takılmasını engellemeye yönelik yöntemleri denemek üzere 10 kişilik ekibin, kendilerine destek veren balıkçılarla denize açıldığını dile getiren Kaska, şöyle dedi:
"Trol ağlarına kaplumbağa dışlama cihazı dediğimiz ızgaranın takılmasını test ediyoruz. Trol ağlarının son kısmına metal bir ızgara takıyoruz. Izgaraların aralarından geçemeyecek kadar büyüklükteki kaplumbağa gibi canlılar ise kurtulma penceresinden dışarı çıkıyorlar. Yine ağlara özel ışık takarak kaplumbağaların nasıl kaçırdığını görmeye çalışıyoruz. Işığı gören carettalar ağdan kaçıyorlar. 'J' şeklindeki olta yerine 'C' olta uygulamasının kaplumbağalara zarar vermediğini gördük. Balıkçılara da bunları tavsiye ediyoruz."
Kaska, gelecek yıl tamamlanacak test sürecinin ardından, projenin sonuçlarını açıklayacaklarını sözlerine ekledi.
