Türkiye'de 1 Temmuz 2026 itibarıyla hayata geçirilen Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) Sistemi, sokak toplayıcılarının gelirlerini olumlu yönde etkilediği iddialarıyla dikkat çekiyor. Başlangıçta, sistemin sokak toplayıcıları üzerinde olumsuz bir etki yaratacağı öne sürülmüştü. Ancak yapılan gözlemler ve sokak toplayıcılarıyla gerçekleştirilen görüşmeler, bu iddiaların aksine, sistemin kazançları artırdığına dair güçlü bir destek buldu.
Türkiye Çevre Ajansı'nın açıklamasına göre, sokak toplayıcıları, DOA Sistemi'nin kendilerine sunduğu avantajlardan yararlandıklarını ifade ediyor. Sokak Toplayıcıları Derneği Başkanı ve birçok sokak toplayıcısı, bu sistemin kayıtlı, sürdürülebilir ve güvenli bir yapı oluşturacağını belirtiyor. Uzun yıllardır sokak toplayıcılığı yapan Sıdık Haytar, bu sistemin kendilerine sağladığı avantajları vurgulayarak, eskiye oranla kazançlarının önemli ölçüde arttığını dile getiriyor.
DOA Sistemi'nin Avantajları Neler?
Sıdık Haytar, sistemin uygulanmaya başlamasıyla birlikte, daha önce çöpe atılan ambalajların şimdi değer kazandığını belirtiyor. Haytar, "Eskiden elimde gördüğünüz bu şişe çöptü, kimse dönüp bakmıyordu. Şimdi ise tanesini 1 liradan satıyoruz," diyerek, günde ortalama 500 şişe topladığını ve bunun günlük 500 lira, aylık ise yaklaşık 15 bin lira gelir sağladığını ifade ediyor. Haytar, bu gelirin çocuklarının okul masraflarına katkı sağladığını da ekliyor.
Haytar, pet şişelerin kilosunun eskiden 23 lira olduğunu, şimdi ise yaklaşık 70 liraya denk geldiğini belirtiyor. Ayrıca, cam şişelerin de artık değer kazandığını ve tanesinin 1 liradan satıldığını ifade ediyor. Haytar, "Bu uygulama yürürlüğe girdikten sonra daha avantajlı olduk, daha fazla faydalandık. Sokaklardan daha rahat topluyoruz," şeklinde konuşuyor.
Diğer Sokak Toplayıcılarının Görüşleri
Sokak toplayıcısı Abuzer Aytaç da bu sistemin kendilerine sağladığı faydaları dile getiriyor. Aytaç, "Eskiden bunların tanesi çöptü, kimse almıyordu. Şimdi tanesi 1 lira olduğu için günde yaklaşık 2 bin adet topluyoruz. Aylık gelirimiz de yaklaşık 60 bin liraya ulaşıyor," diyor. Aytaç, DOA Sistemi'nin yürürlüğe girmesiyle birlikte işlerinin daha da iyi hale geldiğini vurguluyor ve daha önce değersiz olan ambalajların artık önemli bir gelir kaynağı haline geldiğini belirtiyor.
Sonuç olarak, DOA Sistemi'nin sokak toplayıcıları üzerindeki etkileri, başlangıçta öngörülenin aksine, olumlu yönde gelişmiştir. Sokak toplayıcıları, bu sistem sayesinde gelirlerini artırmış ve daha sürdürülebilir bir çalışma ortamına kavuşmuşlardır.
