Ağustos ayında Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, market ve üretici fiyatlarındaki değişimleri değerlendirdi. Üretici ile market fiyatları arasındaki farklılıklar, girdi maliyetlerindeki değişimlerle birlikte dikkat çekici bir tablo oluşturdu.
Limonda Fiyat Farkı Ne Kadar?
Bayraktar, yaptığı açıklamada, Ağustos ayında üretici ile market arasındaki fiyat farkının en fazla yüzde 748,4 ile limonda görüldüğünü belirtti. Bu durum, limonun fiyatındaki dalgalanmaların boyutunu gözler önüne seriyor.
Limondaki fiyat farkını, yüzde 380,3 ile havuç, yüzde 377,9 ile elma, yüzde 240,9 ile kabak ve yüzde 239,4 ile yeşil soğan takip etti. Limon, markette 8,5 kat, elma ve havuç ise 4,8 kat daha yüksek fiyatla satılmakta.
Ağustos Ayında Hangi Ürünler Fiyat Arttı ve Düştü?
Ağustos ayında markette fiyatı en fazla artan ürün yumurta oldu. Yumurtadaki fiyat artışı yüzde 37,8 olarak kaydedilirken, bu artışı yüzde 19 ile yeşil fasulye, yüzde 11,1 ile yeşil soğan, yüzde 10 ile marul ve yüzde 8,9 ile kuru incir izledi.
Market fiyatları üzerinde gözlemlenen diğer değişiklikler ise, sivri biberin fiyatında yüzde 34,2 oranında bir azalma yaşanmasıdır. Sivribiberdeki fiyat düşüşünü ise yüzde 28,9 ile kuru soğan, yüzde 24,2 ile kuru üzüm, yüzde 22 ile şeftali ve yüzde 21,2 ile kırmızı mercimek takip etti.
Üretici Fiyatlarında Ne Gibi Değişiklikler Oldu?
Bayraktar, üretici fiyatlarına ilişkin verileri de paylaştı. Ağustos ayında üreticide 29 ürünün 9'unda fiyat artışı, 13 ürününde ise fiyat düşüşü görüldü. Üreticide en çok fiyat düşüşü yüzde 75 ile limonda gözlemlenirken, bu düşüşü yüzde 54,5 ile kuru soğan, yüzde 24,2 ile patates, yüzde 23 ile yeşil soğan ve yüzde 20 ile şeftali izledi.
Üreticide en çok fiyat artışı ise yüzde 39,9 ile yumurtada görüldü. Yumurtadaki fiyat artışını yüzde 11,1 ile marul, yüzde 11 ile maydanoz, yüzde 7,3 ile kuzu eti ve yüzde 7,2 ile kırmızı mercimek takip etti.
Piyasa Koşulları Neden Fiyatları Etkiliyor?
Bayraktar, üretici fiyat değişimlerinin nedenlerini de sıraladı. Geçen yıl depolanan limonların arzı devam ederken, bu yıl erkenci çeşitlerin piyasaya girmesi limon fiyatlarında düşüşe neden oldu. Kuru soğanda ise Orta Anadolu'da hasadın başlaması ve ithalatın devam etmesi fiyatlarda gerilemeye yol açtı.
Ayrıca, patates fiyatlarındaki gerilemenin, önemli üretim bölgelerinde yazlık patates hasadının yoğunlaşmasından kaynaklandığı değerlendirilmektedir. Fiyatların önceki dönemde yüksek seyretmesi, üreticilerin aynı dönemde söküme yönelmesine neden oldu ve orta erkenci patateslerin piyasaya çıkması arzı artırarak fiyatlar üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturdu.
Son olarak, Bayraktar, girdi fiyatlarındaki değişimlere de dikkat çekti. Ağustos ayında DAP gübresi yüzde 4,5, 20.20.0 kompoze gübresi yüzde 4,4, ÜRE gübresi ise yüzde 0,6 oranında artış gösterdi. Amonyum nitrat gübresi yüzde 5,6, amonyum sülfat gübresi ise yüzde 0,6 oranında düşüş yaşadı.
