Rusya Maliye Bakanlığı, ocak ayında ülkenin petrol ve doğalgaz gelirlerinin geçen yılın aynı ayına göre yüzde 50,1 oranında azaldığını ve bu gelirlerin 393 milyar rubleye (yaklaşık 5 milyar dolar) gerilediğini bildirmiştir. Bu durum, petrol fiyatlarının düşmesi ve rublenin yabancı para birimleri karşısında değer kazanması gibi faktörlerden kaynaklanmaktadır.
Gelir Kaybının Sebepleri Neler?
Maliye Bakanlığı'nın yaptığı açıklamada, enerji ihracatında planlanandan daha fazla gelir kaybı yaşandığına dikkat çekilmiştir. Bu kaybın başlıca nedenleri arasında uluslararası piyasalardaki dalgalanmalar ve Rusya'nın enerji sektörüne yönelik uygulanan yaptırımlar yer almaktadır.
Petrol fiyatlarının gerilemesi, Rusya'nın enerji gelirlerini doğrudan etkilemiş ve bu durum, ülkenin bütçesinde önemli bir daralmaya yol açmıştır. Ayrıca, rublenin değer kazanması, enerji ürünlerinin uluslararası piyasalarda rekabetçiliğini azaltmıştır.
Yaptırımların Etkisi ve Alternatif Pazar Arayışları
Batılı ülkelerin Rus petrol ve doğalgaz sektörüne yönelik uyguladığı kapsamlı yaptırımlar, enerji ihracatını ciddi şekilde etkilemiştir. Bu bağlamda, Rusya'nın enerji ihracatını artırmak için Asya başta olmak üzere farklı pazarlarda alternatif yollar aradığı belirtilmektedir.
G7 ve Avrupa Birliği (AB) ülkeleri, Rusya'dan deniz yoluyla taşınan petrole yönelik ithalat yasağı ve varil başına 60 dolar tavan fiyat uygulamasını 5 Aralık 2022'de devreye almıştır. Bu durum, Rusya'nın enerji ihracatında yeni stratejiler geliştirmesini zorunlu kılmıştır.
Tavan Fiyat Uygulaması ve Sonuçları
G7 ve AB ülkelerinin uyguladığı tavan fiyat politikası, Rus petrolünün üçüncü ülkelere belirlenen fiyattan daha yüksek bir seviyede satılması durumunda, bu petrole yönelik nakliye, sigorta ve aracılık gibi hizmetlerin sunulmasını engellemektedir. Bu nedenle, Rus petrolünün tavan fiyatın altında işlem görmesi gerekmektedir.
Bu tavan fiyat sınırı, Temmuz 2025 itibarıyla 47,6 dolara düşürülmüştür. Bu durum, Rusya'nın enerji sektöründeki gelir kaybını daha da derinleştirebilir ve ülkenin ekonomik dengelerini zorlayabilir.
