Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, AA Editör Masası programına konuk oldu.
Her zaman sokakta olduklarını, vatandaşların taleplerini ve ihtiyaçlarını gözeten bir siyasi anlayışla çalıştıklarını anlatan Bakan Kurum, büyükşehirlerdeki konut fiyatlarının, kira fiyatlarının artışıyla ilgili somut bir irade gerçekleştirmek adına 500 Bin Sosyal Konut Projesi'ni hayata geçirdiklerini söyledi.
İstanbul'da kira ücretlerini düşürecek hamle geldi
Deprem bölgesindeki 500 bini aşkın konutun inşasıyla piyasaya yeni 1 milyon konutun sunulduğunu vurgulayan Kurum, "Akabinde de biz şunu gördük, bugün deprem bölgesinde 5-6 bin liraya kiralık ev bulabiliyorsunuz. Deprem sonrasında orada 20 bin lira, 30 bin liraydı. Enflasyondaki etkisine baktığınızda yine düşüşünü net bir şekilde görebilirsiniz. Biz bu iradeyi daha güçlü tutmak adına bilhassa metropollerde kiralık konut uygulamasını da hayata geçiriyoruz ve bu kapsamda İstanbul'da, Anadolu ve Avrupa yakasında 15 bin kiralık konut projesi başlatacağız ve bu sene eylül ayında ilk kiralık konut projelerimizden teslimler yapacağız." diye konuştu.
Kurum, İstanbul'da uygulanacak kiralık 15 bin sosyal konut projesi için başvurular alınacağını, bu süreci sosyal konut projesinde olduğu gibi şeffaf, hakkaniyetli ve adaletli şekilde yönetmek istediklerini dile getirdi.
15 kiralık konut rayiç fiyatların çok altında olacak
Başvuru için çeşitli kriterler ve kontenjanlar olacağını aktaran Kurum, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Alt gelir grubu vatandaşlarımıza, sosyal yardım alan vatandaşlarımıza kontenjanlar ayıracağız. Kentsel dönüşüme giren veya girmek isteyen, kiralık ev bulmakta zorlanan vatandaşlarımıza kontenjanlar ayıracağız. Emeklilerimiz, memurlarımız olacak. Bu kontenjanlarla vatandaşımız başvuracak ve piyasa rayiçlerinin çok altında fiyatla buraları kiralayacağız. 3 yıl vatandaşımız bu evlerde oturabilecek ve 3 yıl sonrasında projesinin biteceğini öngörüyoruz. Başka bir vatandaşımıza yine burayı aynı şartlarda kiraya veriyor olacağız.
Amacımız, kira fiyatlarını, konut fiyatlarını düşürmek. Hem regülasyon hem de dar gelirli dediğimiz vatandaşımıza destek olabilmek amacıyla bu süreci yürütüyoruz. İstanbul'da bir de deprem riski var. 100 bin sosyal konutu, 500 bin Sosyal Konut Projesi kapsamında yapıyoruz. 15 bin de kiralık yapıyoruz. Yani sadece İstanbul'a bu projeyle birlikte 115 bin konut yapıyoruz. Bu ciddi bir rakam. İstanbul'da yaşayan 16 milyon vatandaşımıza bu imkanı veriyoruz. 115 bin konutta 4 kişiden hesaplasanız neredeyse 500 bin vatandaşımız burada yaşamını sürdürecek. Dolayısıyla hem konut fiyatlarına hem kira fiyatlarına etki edecek bir model."
Projenin ilk kez İstanbul'da hayata geçirildiğini vurgulayan Kurum, alınacak neticelere göre İzmir, Kocaeli, Ankara, Antalya gibi diğer metropollerde de kentlerin ihtiyaçlarına göre projeler geliştirmeye devam edeceklerini bildirdi.
Deprem bölgesindeki son duruma ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Kurum, "Gururla söyleyebilirim ki deprem bölgesinde hayat yeniden başladı" dedi.
6 Şubat 2023 sabahı bu şehirlerin enkaz halinde olduğunu anımsatan Kurum, "Umudun tükendiği, sevincin hüzne döndüğü, her evde bir gözyaşının olduğu bir süreçten bahsediyoruz. Bugün hayat yeniden başladı. Dükkanlar yeniden açılmaya başladı. 11 ilin sokaklarında çocuklar yeniden gülmeye başladı. Orada çocuk cıvıltılarını duyabiliyorsunuz. Sahilinde yürüyebiliyorlar. Çarşılarında alışveriş yapabiliyorlar. Esnaf artık kepengini açıp hizmet edebiliyor. Bu bizim için gerçekten büyük bir mutluluk vesilesi." ifadelerini kullandı.
Bölgenin yeniden inşası ve sürecin takibi adına her hafta düzenli olarak 11 ile gittiğini anlatan Kurum, 11 ilin de hemşehrisi olduğunu, bununla gurur duyduğunu ve çocuklarına bırakacağı en önemli miras olduğunu dile getirdi.
'Bugüne kadar nasıl yaptıysak, aynı şekilde yapacağız'
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın da bu konuda çok önemli bir irade ortaya koyduğunu aktaran Kurum, 6 Şubat sabahı deprem bölgesinde görüştüklerinde Cumhurbaşkanı Erdoğan ile konutların yapımına ilişkin istişarelerde bulunduklarını dile getirdi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan ile o konuşmasını hiç unutmadığını söyleyen Kurum, "Cumhurbaşkanımız şunu söyledi. 'Bugüne kadar nasıl yaptıysak Murat, bu konutları da aynı şekilde yapacağız.' dedi. Kolları sıvadık, kolay bir iş değildi. 'O gün yetiştiremezler, bu enkazın altında kalırlar, bitiremeyecekler, işte şimdi bittiler.' diyen, ellerini ovuşturanlar vardı. Kulağımızı kapadık, gözlerimizi kapadık. Üzülüyorduk ama o üzüntümüzü, hüznümüzü de hiç yansıtmamaya çalıştık. Kendi içimizde yaşadık bütün arkadaşlarımla. Allah razı olsun hepsinden. Hep birlikte, el birliğiyle bu çalışmaları yürüttük ve bugün hamdolsun 11 ilde bunu gururla ifade edebiliyoruz." ifadelerini kullandı.
Hatay'ın İskenderun Sahili'nde yüzbinlerce kişinin gezebildiğine, Antakya'daki Anadolu'nun ilk camisi Habibi Neccar'da artık yeniden ezan sesleri duyulabildiğine dikkati çeken Kurum, Kurtuluş Caddesi'nin yeniden aydınlandığını, Asi Nehri kenarında çevre düzenlemeleri yürütüldüğünü dile getirdi.
Kurum, Kahramanmaraş'ta Kapalı Çarşı'daki çalışmaların tamamlandığını ve hizmete açılacağını bildirerek, "Ardından Demirciler Çarşısı'nı, Kasaplar Çarşısı'nı, Valilik Meydanı'nı ki yani orada çok güzel hikayeler var. Kahramanmaraş'ta Trabzon Caddesi, Azerbaycan Mahallesi var. O kardeşliği her şehirde görebiliyorsunuz. Onlar yeniden ayağa kalktı. Malatya merkezde Valiliği, Meydanı, Kuyumcular Çarşısı, Şire Pazarı dediğimiz alan ne haldeydi? Depremden sonra enkazların arasında yürüyemiyordunuz. Ama şimdi orada esnafımız artık hizmet vermeye başladı." bilgisini verdi.
Adıyaman'da, Gaziantep'te, Şanlıurfa'da, Hatay'da ve diğer deprem illerinde kapsamlı projelerin hayata geçirildiğini aktaran Kurum, artık üretimin nasıl canlandırılabileceği, istihdamın nasıl artırılabileceğine baktıklarını söyledi.
‘1 milyon konut, kira fiyatlarını düşürecek’
Deprem bölgesinin yeniden inşası ile insanların kentlere yeniden döndüğünü vurgulayan Kurum, "86 milyon vatandaşımız, depremzede kardeşlerimize kucak açtı. Bu çok önemliydi. Bunu dünyada yapacak hiçbir devlet, hiçbir ülke yok, hiçbir millet yok. Evimizi, işimizi, aşımızı paylaştık. Şimdi o vatandaşımız artık evine, yuvasına kavuştu ve dönmeye başlayacak. Dolayısıyla 81 ilde rahatlama olacak. Konut fiyatlarıyla, kira fiyatlarıyla bir rahatlama olacak. Bir de 500 bin yeni sosyal konut projesi var. Bu 1 milyon konut, kira fiyatlarını gözle görülür bir şekilde düşürecek." değerlendirmesinde bulundu.
İstanbul'daki riskli yapılara ve kentsel dönüşümün desteklenmesi amacıyla yürütülen "Yarısı Bizden" kampanyasına ilişkin Kurum, deprem konusunu önemsediklerini, hiçbir zaman siyasi konu yapmadıklarını ve herkese kapılarının açık olduğunu dile getirdi.
Kentsel dönüşümle ilgili 81 ilden gelen talebi destekleyeceklerini ve yapılması gereken her şeyi yapacaklarını ifade ettiklerini anımsatan Kurum, şunları kaydetti:
"Hangi partiden olursa olsun bu görüşmeleri, gelen talepleri değerlendiriyoruz ve bu çerçevede destek olmaya gayret gösteriyoruz. İstanbul'da da 2023'te yine Sayın Cumhurbaşkanımız bu projeyi milletimize ilan ettiğinde yine muhalefet, seçim projesi olarak değerlendirmişti. 'Burada söyleyecekler, yapmayacaklar' demişti. Biz aksine dedik ki 'biz hiçbir zaman meydanlarda söylediğimizi bir vaat olarak vermedik. Yapabileceklerimizi söyledik.'
Bugün İstanbul'da Yarısı Bizden kampanyası kapsamında yaklaşık 335 bin konut dönüşümü gerçekleştirildi ve 92 bini tamamlanmış. Yani 92 bin bağımsız bölümden bahsediyoruz 2023'ten bu güne. Bu çok önemli bir rakam, tarihimizde yok. Ve 233 bin bağımsız bölümün de dönüşüm çalışmaları devam ediyor. Bu kapsamda 980 bine yakın konutun dönüşümünü biz Yarısı Bizden ile kentsel dönüşüm projeleriyle destekleyerek, imar planı yaparak yapmış olduk. Bu da çok önemli bir rakam. Türkiye'de 2 milyon 200 bin, İstanbul'da 980 bin civarında bir projeden bahsediyoruz."
‘3 milyon liraya kadar 0,69 vade oranıyla 2 yıl ödemesiz bir kredi imkanı’
"Yarısı Bizden" kampanyası ile vatandaşlara 875 bin lira hibe, 875 bin lira kredi ve 125 bin lira da taşınma yardımı verdiklerini aktaran Kurum, İstanbul'un 39 ilçesinin her mahallesinde projenin görülebileceğinin altını çizdi.
Kurum, İstanbul'da riskli binaların dönüşümü için sağlanan yeni kentsel dönüşüm kredisine ilişkin ise şu bilgileri verdi:
"Dünya Bankası ile yeni bir proje açıkladık. 3 milyon liraya kadar 0,69 vade oranıyla 2 yıl ödemesiz bir kredi imkanı sunduk. Buna da 10 bin vatandaşımız başvurdu. Şimdi başvuruları değerlendiriyoruz. Bu projeyi de kararlı bir şekilde yürüteceğiz. Biz burada Dünya Bankası'yla şunu da konuştuk. Bu projelere talep olursa ekstra destek alabilir miyiz? 'Memnuniyetle bu desteği veririz' dediler. Dolayısıyla bu proje de kararlı bir şekilde artacak. Şuan İstanbul'da, İzmir'de, Kocaeli'de, Sakarya'da uyguluyoruz. Ardından da Manisa ve Tekirdağ'da inşallah uygulamaya başlayacağız. Bu kapsamda da dönüşümü bilhassa deprem riski yüksek olan şehirlerde yapma arzusu içerisindeyiz."
