Antalya'da bu yıl da binlerce el dokuması halı, renklerinin pastelleşmesi için güneşte dinlendirilmektedir. Bu süreç, halıların doğal yöntemlerle dezenfekte edilmesini ve özgün renklerine yeniden kavuşmasını sağlamaktadır. Özel olarak üretilen bu halıların fiyatları, yüksek kaliteli ve antika olanlar için 5 bin dolara kadar çıkabilmektedir.
Halıların Üretim Süreci Nasıl İşliyor?
Yaz ayları gelmeden önce Döşemealtı'ndaki tarlalar sürülerek hazırlanmaktadır. Kışın buğday üretimi yapılan bu araziler, yaz mevsiminde Türkiye'nin farklı bölgelerinden getirilen el dokuması halılarla renk cümbüşüne dönüşmektedir. Tarlalara serilen halılar, yüksek sıcaklık altında güneşte bekletilerek hem dezenfekte edilmekte hem de doğal renklerine kavuşmaktadır.
Bu halılar, sentetik madde içermeyen ve organik boyalarla dokunan ürünlerdir. Güneşlenme sürecinin ardından, halılar ihracata hazır hale getirilmektedir. Güneş altında işlem gören bu halılar, başta ABD ve Avrupa ülkeleri olmak üzere dünyanın birçok noktasına gönderilmektedir.
Antika Halıların Değeri Nedir?
Koleksiyon değeri taşıyan, 50 ila 300 yıllık geçmişe sahip bazı antika halılar, koleksiyonerler tarafından 5 bin dolara kadar alıcı bulabilmektedir. Halı ihracatı konusunda deneyimli olan Halil Börekçi, 1969 yılından bu yana bu sektörde faaliyet göstermektedir. 1989 yılında 130 bin metrekare halı ihraç ederek Türkiye'de üçüncü sırada yer aldığını belirtmektedir.
Börekçi, 2000 yılında sektörün eski hareketliliğini kaybetmesi nedeniyle İstanbul'daki işlerini kapatıp Antalya'ya geldiğini ifade etmektedir. O yıllarda Türkiye'de halı üretiminin ciddi şekilde azaldığını da vurgulamaktadır.
Halıların Doğal Boyama Süreci Nasıldır?
Halıların tamamının organik yünden oluştuğunu belirten Börekçi, içeriklerinde hiçbir kimyasal madde bulunmadığını ve tamamının kök boyalarla renklendirildiğini açıklamaktadır. Kök boya sürecinde, 'endikatör' adı verilen yardımcı doğal maddeler kullanılmaktadır. Sütleğen bitkisinin özü ve ceviz kabuğu gibi doğal malzemelerden faydalanılmaktadır.
Elde edilmek istenen renge göre uygun boya eklenerek yünler tamamen doğal yöntemlerle boyanmaktadır. Halılar, uzun süre güneş altında bekletilmekte, geceleri havanın serinliği ve gündüzleri güneşin sıcaklığı sayesinde fazla boya maddeleri ve zararlılardan arınmaktadır.
Börekçi, Türkiye'nin dört bir yanından insanların yıllarca evlerinde kullandığı eski halıları topladıklarını, üzerlerinde çeşitli işlemler gerçekleştirerek yeniden hayat verdiklerini ve ihraç ettiklerini ifade etmektedir. Burada 50 ila 100 dolar arasında satılan bir halı, yurt dışında çok daha yüksek değerlere alıcı bulabilmektedir. Koleksiyon değeri taşıyan özel parçalar ise 3 bin ila 5 bin dolara kadar alıcı bulabilmektedir. Bu nedenle doğal kök boyalı, el dokuması halılar dünya genelinde büyük ilgi görmektedir.
