Alerjik reaksiyonların en ağır tablolarından biri olan anafilaksi, çocuklarda çok kısa sürede ciddi solunum ve dolaşım sorunlarına neden olabiliyor. Böyle bir durumda müdahalenin gecikmesi hayati risk oluştururken, doğru zamanda uygulanan adrenalin tedavisi kritik önem taşıyor.
Hangi çocuklar adrenalin otoenjektörü taşımalı?
Adrenalin otoenjektörünün özellikle anafilaksi riski bulunan çocuklar açısından önemli bir acil müdahale aracı olduğunu belirten Çocuk İmmünoloji ve Alerji Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Ömer Akçal, besin alerjisi ile ilişkili anafilaksi yaşayan çocukların, arı alerjisine bağlı anafilaksi olgularının ve özellikle daha ileri yaş gruplarında herhangi bir sebebi saptanamayan idiyopatik anafilaksi geçiren hastaların adrenalin otoenjektörünü temin edip yanlarında bulundurmaları gerektiğini ifade etti.
Anafilaksinin öngörülemeyen ve hızlı ilerleyebilen bir tablo olduğuna dikkat çeken Doç. Dr. Akçal, bu nedenle ailelerin acil durumda kullanılacak ilaca ulaşabilecekleri şekilde hazırlıklı olmalarının önem taşıdığını söyledi.
Adrenalin otoenjektörü nasıl saklanmalı?
Adrenalin otoenjektörünün uygun koşullarda muhafaza edilmesinin önemine değinen Doç. Dr. Akçal, 25 derecenin altında, çok soğuk veya çok sıcak ortamlardan kaçınarak ve ışık görmeyen bir yerde, orijinal ambalajı içerisinde muhafaza edilmesini istediklerini vurguladı. Ailelerin ilacın son kullanma tarihini de düzenli olarak kontrol etmesi gerektiğini belirten Akçal, özellikle küçük çocukların ilaca ulaşamayacağı ancak acil durumda ebeveynlerin kolayca erişebileceği güvenli bir alanın tercih edilmesi gerektiğini ifade etti.
Öksürük ve nefes darlığı varsa dikkat!
Anafilaksinin belirtilerinin hızlı şekilde tanınmasının müdahale açısından kritik olduğunu belirten Doç. Dr. Akçal, çok yaygın bir döküntüyle beraber saniyeler veya dakikalar içerisinde gelişen, hayati organların tutulduğu bir tablo varsa mutlaka adrenalin uygulanması gerektiğini söyledi. Özellikle solunum ve dolaşım sistemiyle ilgili belirtiler önem taşıyor. Öksürük, hırıltı, nefes darlığı ve solunum güçlüğünün yanı sıra bilinç bulanıklığı, aşırı uyku hali ve bayılma gibi belirtilerin de ciddi reaksiyonun göstergesi olabileceğini belirten Akçal, bu durumda ailelerin daha önce kendilerine öğretilen şekilde adrenalin otoenjektörünü doğru anatomik bölgeye uygulaması ve ardından en yakın acil servise başvurması gerektiğini ifade etti.
Ailelere uygulamalı adrenalin eğitimi veriliyor
Adrenalin otoenjektörünü kullanma konusunda ebeveynlerin endişe yaşayabildiğini belirten Doç. Dr. Akçal, anne ve babaların en çok zorlandığı noktalardan birinin, 'Çocuğuma zarar verir miyim, yanlışlıkla uygular mıyım veya gereksiz yere kullanır mıyım?' şeklindeki kaygılar olduğunu ifade etti. Bu nedenle poliklinikte demo preparatlarla hem anneyi hem babayı uygulamalı olarak eğittiklerini söyledi. Eğitim sırasında otoenjektörün kilidinin nasıl açılacağının, çocuğun doğru pozisyonunun ve ilacın doğru anatomik bölgeye nasıl uygulanacağının birkaç kez uygulamalı olarak gösterildiğini aktaran Akçal, ailelere ayrıca bilgilendirici formlar, video içerikleri ve görseller de ulaştırıldığını belirtti.
Tatil ve seyahatlerde mutlaka yanınızda olsun
Anafilaksi riski bulunan çocukların ailelerinin özellikle seyahat dönemlerinde daha dikkatli olması gerektiğini vurgulayan Doç. Dr. Akçal, bu kadar hayatı tehdit eden, ağır reaksiyon olan anafilaksi olgularında güçlü kalkanımız olan adrenalin otoenjektörünün mutlaka yanlarında taşınmasını önerdi. Özellikle yurt içi veya yurt dışı tatillerde, sağlık kuruluşundan uzak bir noktaya seyahat ediliyorsa ilacın yanlarında olduğundan ve son kullanma tarihinin geçmediğinden mutlaka emin olmaları gerektiğini ifade etti.
