Kahramanmaraş merkezli büyük sarsıntılardan etkilenen İskenderun Teknik Üniversitesi akademisyen ve öğrencileri, olası afetlerde can kayıplarının önüne geçmek amacıyla ciğir açan bir teknolojiye imza attı. Yaşanan felaketlerin ardından bir araya gelen bilim insanları ve gençler, binaların taşıyıcı unsurlarını anlık olarak izleyebilen özel bir sistem geliştirdi.
İSTEM Takımı TEKNOFEST'te Ödül Aldı
Üniversitenin Endüstri Mühendisliği Bölüm Başkanı Prof. Dr. Abdulla Sakallı'nın evinin de zarar gördüğü 6 Şubat depremlerinin ardından kurulan İSTEM Takımı, azimli bir çalışma yürüttü. Ekipte yer alan Akın Tanrıverdi, Abdulsamed Önder, Ali Attar, Berk Kılınç ve Vahit Can Ezircan, danışmanları eşliğinde AURACORE adlı projeyi hayata geçirdi. Hazırlanan yapay zeka destekli bu yenilikçi cihaz, Şanlıurfa GAP Havalimanı'nda gerçekleştirilen TEKNOFEST yarışmasında Akıllı Şehirler ve Ulaşım kategorisinde ikincilik ödülü kazandı.
Taşıyıcı Sistemlerdeki Riskleri Anında Tespit Ediyor
Üniversite bünyesindeki Teknopark'ta geliştirme faaliyetlerine devam edilen sistem, yapılardaki kritik değişimleri saniyeler içinde raporlıyor. Proje hakkında bilgi veren Prof. Dr. Abdulla Sakallı, cihazın çalışma prensibini şu sözlerle aktardı:
'Bu cihaz taşıyıcı sistemlerde oluşan yorulmayı, korozyonu ve nem artışını ölçüp bunu yapay zekayla o anki taşıyıcı sistemin yorulma katsayısını veya deforme katsayısını hesaplayıp o binanın o anki durumu hakkında ilgili kişilere bilgi veriyor. Böylece bina depreme maruz kalmadan yıkılabilir mi, hangi yönde yıkılır, taşıyıcı kolonların, özellikle riskli taşıyıcı kolonların o anki durumunu ilgili kişilere aktarır ve ilgili kişilerin bu yönde karar alma süreci başlatılır.'
Sürekli İzleme ve Erken Uyarı Mekanizması
Deprem felaketinde Adana'da yakınlarını kaybeden Endüstri Mühendisliği 2. sınıf öğrencisi Akın Tanrıverdi, sistemin kesintisiz veri akışı sağladığını vurguladı. Tanrıverdi, binaların zamanla yağmur, nem ve rutubet gibi dış etkenler sebebiyle yıprandığına dikkati çekerek şu değerlendirmelerde bulundu:
'Sadece depremde değil, bina yağmurdan etkilenebilir, rutubet olabilir, nemden etkilenebilir. Bu nem korozyona yol açıyor. Cihaz aktif olarak inceliyor, sürekli izleme mevcut burada. Sürekli olarak izlediği için sürekli veri elde ediyor. Binanın taşıyıcı kolonundaki herhangi bir değişim nüksettiği zaman cihaz otomatik olarak bunu algılıyor, risk seviyesi belirliyor. Risk seviyesi belirledikten sonra arz ettiği öneme göre veya tadilat edilmesi gereken süre belirleniyor ve uyarı gönderiyor.'
Yetkili Kurumlarla Entegre Çalışabilir
Samandağ ilçesinde yakalandığı depremde 15 akrabasını yitiren 4. sınıf öğrencisi Ali Attar ise geliştirilen teknolojinin afet yönetiminde kritik bir rol üstlenebileceğini belirtti. Attar, cihazın AFAD gibi yetkili mercilerle entegre edilmesi durumunda, felaket sonrasında hasar gören veya yıkılan yapıların durumunun çok daha hızlı bir şekilde tespit edilebileceğini kaydetti.
(Kaynak ve Görsel: Anadolu Ajansı)
