"Haberin İşçisi"
İstanbul
Açık
17°
Adana
Adıyaman
Afyonkarahisar
Ağrı
Amasya
Ankara
Antalya
Artvin
Aydın
Balıkesir
Bilecik
Bingöl
Bitlis
Bolu
Burdur
Bursa
Çanakkale
Çankırı
Çorum
Denizli
Diyarbakır
Edirne
Elazığ
Erzincan
Erzurum
Eskişehir
Gaziantep
Giresun
Gümüşhane
Hakkari
Hatay
Isparta
Mersin
İstanbul
İzmir
Kars
Kastamonu
Kayseri
Kırklareli
Kırşehir
Kocaeli
Konya
Kütahya
Malatya
Manisa
Kahramanmaraş
Mardin
Muğla
Muş
Nevşehir
Niğde
Ordu
Rize
Sakarya
Samsun
Siirt
Sinop
Sivas
Tekirdağ
Tokat
Trabzon
Tunceli
Şanlıurfa
Uşak
Van
Yozgat
Zonguldak
Aksaray
Bayburt
Karaman
Kırıkkale
Batman
Şırnak
Bartın
Ardahan
Iğdır
Yalova
Karabük
Kilis
Osmaniye
Düzce
50,4490 %0.05
55,4337 %-0.19
6.058,70 %-2.86
3.185.004 %-0.88

Aynı koltukta iki şapka: İşte Mehmet Ali Kayabaşı’nın portresi!

Aynı koltukta iki şapka: İşte Mehmet Ali Kayabaşı’nın portresi!

HAK-İŞ Konfederasyonu Genel Başkan Yardımcısı ve Öz Taşıma-İş Sendikası Genel Başkanı Mehmet Ali Kayabaşı'nın, aynı zamanda AK Parti Ankara İl Başkan Yardımcısı olarak görev yapması, kamuoyunun ve özellikle sendikal camianın yanıtlaması gereken önemli bir etik tartışmayı beraberinde getiriyor.

Bir kişinin hem sendika yöneticisi hem de siyasi parti yöneticisi olmasının hukuken mümkün olması, bu durumun etik açıdan tartışılmaz olduğu anlamına gelmez. Çünkü mesele yalnızca birden fazla görev üstlenmek değil; bu görevlerin birbirleriyle nasıl bir çıkar ve temsil ilişkisi içerisinde olduğudur.

İŞÇİNİN HAKKINI KİM, KİME KARŞI SAVUNACAK?

Sendikaların temel varlık nedeni, işçilerin ekonomik, sosyal ve özlük haklarını korumak, geliştirmek ve gerektiğinde işveren karşısında mücadele etmektir. Bu mücadelede sendikanın en önemli sermayesi ise bağımsızlığına ve tarafsızlığına duyulan güvendir.

Peki, hükümetin politikalarını şekillendiren siyasi partinin il yönetiminde bulunan bir isim, aynı zamanda o politikaların doğrudan muhatabı olan sendikalardan birinin genel başkanıysa burada nasıl bir temsil dengesi kurulacaktır?

Daha açık soralım:

Bir siyasi parti; çalışma hayatına, toplu sözleşmelere, ücret politikalarına veya sendikal haklara ilişkin bir düzenleme hazırlarken, o düzenlemeden etkilenecek sendikanın başkanı da karar mekanizmasının içinde yer alıyorsa hangi şapkayla hareket edecektir?

KARAR VEREN DE AYNI, KARARIN MUHATABI DA!

Asıl sorun tam da burada başlıyor.

Bir tarafta sendikaların uymak zorunda kalacağı politikaları üreten siyasi irade, diğer tarafta bu politikalara göre hareket etmek zorunda olan sendikalar var. Ve bu iki alanın tam ortasında, her iki yapıda da yönetici pozisyonunda bulunan aynı isim duruyor.

Böylesi bir tabloda çıkar çatışması ihtimali görmezden gelinebilir mi?

Söz konusu kişinin kendi sendikasının, üyelerinin veya yakın çalışma çevresinin menfaatleri ile siyasi sorumlulukları arasında nasıl bir denge kuracağı ciddi bir soru işaretidir.

Üstelik mesele yalnızca kendi sendikasının çıkarlarını koruyup korumayacağı da değildir. Rakip sendikalarla ilişkilerde, sendikal rekabette ve çalışma hayatına ilişkin karar süreçlerinde eşit mesafeyi koruyup koruyamayacağı da sorgulanmalıdır.

Çünkü sendikal rekabetin adil olabilmesi için siyasi iktidara yakınlık bir avantaja, siyasi iktidara uzaklık ise bir dezavantaja dönüşmemelidir.

Bir sendika başkanı, gerektiğinde hükümetin karşısında durabilmeli, hükümetin politikalarını eleştirebilmelidir. Peki, aynı zamanda o iktidar partisinin il başkan yardımcısı olan bir sendika başkanının bunu ne ölçüde özgürce yapabileceği konusunda kamuoyunun zihninde soru işaretleri oluşması kaçınılmaz değil midir?

HUKUKEN SERBEST OLAN HER ŞEY ETİK MİDİR?

Bu tartışmanın merkezinde Mehmet Ali Kayabaşı'nın herhangi bir hukuka aykırı davranışta bulunduğuna ilişkin bir iddia yoktur. Tartışılması gereken, üstlenilen iki görevin doğası gereği ortaya çıkardığı potansiyel çıkar çatışması ve temsil sorunudur.

Sendikalar, siyasi iktidarın gölgesinde değil, işçinin iradesiyle ayakta durmalıdır. İşçinin hakkını savunacak kişinin, aynı zamanda o hakkı belirleyecek siyasi mekanizmanın yöneticilerinden biri olması, en azından ciddi bir bağımsızlık tartışmasını beraberinde getirir.

Sendika başkanlığı bir siyasi teşkilat görevi değil, işçilere karşı üstlenilmiş bir temsil sorumluluğudur.

Mesele bir kişinin iki farklı unvan taşıması değil; bu iki unvanın aynı anda taşınmasının sendikal bağımsızlığa, adil rekabete ve işçi temsilinin güvenilirliğine zarar verip vermediğidir.

Ve belki de en temel soru şudur:

İşçinin hakkını savunmakla görevli bir sendika başkanı, aynı zamanda işçinin hakkını belirleyen siyasi iradenin parçasıysa, işçi gerektiğinde kime karşı hakkını arayacaktır?

Yorumlar